»
Protest in Libië
AP Dinsdag 22 februari was dan 'Kadhafi-day'. Na dagenlange radiostilte verscheen de Libische leider op televisie om in boze, woedende termen uit te leggen dat hij niet van plan is op te stappen. Een overzicht van de ontwikkelingen van vandaag. Een kaart van Libië staat onderaan deze pagina.
01.25 uur: Einde
Tot zo ver dit live-verslag van de gebeurtenissen in Libië van vandaag. Er staat nog een toespraak gepland van de zoon van Kadhafi, maar die laat wel erg lang op zich wachten. Of de rede überhaupt doorgaat, is ook niet bekend.
Wij gaan er voor nu tussenuit. Maar geen nood, u hoeft niets te missen, want NOS Teletekst 101 heeft altijd het laatste nieuws, 24 uur per dag. Daarnaast kunt u ook terecht bij al-Jazeera.
00.22 uur: Hele toespraak Kadhafi
Bekijk de hele toespraak van Kadhafi, uitgezonden op al-Jazeera met Engelse simultaanvertaling:
23.49 uur: Veiligheidsraad uitgepraat
De VN-Veiligheidsraad veroordeelt het gebruik van geweld in Libië. De daders van aanvallen op burgers moeten verantwoordelijk worden gesteld, aldus de VN.
23.02 uur: Nederlanders onderweg terug
Het transportvliegtuig dat vanmiddag vanaf de vliegbasis Eindhoven vertrok naar Libië, heeft in Tripoli evacuees opgehaald en is tegen elf uur vanavond weer vertrokken naar Nederland. Het moet vannacht landen in Eindhoven. In het vliegtuig zitten 32 Nederlanders en 50 mensen uit andere EU-landen die uit Libië weg wilden. Ze worden begeleid door mensen van Buitenlandse Zaken. Mogelijk gaat er morgen of overmorgen weer een toestel naar Libië om andere evacuees op te halen. Defensie heeft ook het fregat Hr. Ms. Tromp gestuurd. Het schip was eigenlijk op weg naar Somalië voor de NAVO-antipiraterijmissie.
22.48 uur: Al-Jazeera maakt overuren
Het nieuws over de onrust in de Arabische wereld komt vooral naar buiten via de Arabische nieuwszender al-Jazeera. Daar werkt ook een Nederlander.
22.17 uur: Troepen in Sabratah
De Libische krant Quryna zegt dat het leger in grote getalen troepen opstelt in Sabratah, ten westen van Tripoli, nadat betogers daar regeringsgebouwen hadden vernield. De betogers zetten de gebouwen van veiligheidsdiensten in brand. Ook haalden ze alle beeltenissen van Kadhafi weg.
21.10 uur: Minister van Binnenlandse Zaken stapt op
Waren het tot nu toe diplomaten in het verre buitenland die opstapten, nu een vertrek uit de directe omgeving van Kadafi. De minister van Binnenlandse Zaken, Abdul Fatah Younis, heeft volgens al-Jazeera en ontslag ingediend en de kant van de betogers gekozen. De bewindsman, die ook generaal is bij het leger, riep de strijdkrachten op om hetzelfde te doen. Hij noemde de eisen van de betogers "legitiem". Twitteraar Sultan Al Qassami zegt dat Younis een naaste vriend van Kadhafi is. Hij geldt als de nummer twee van Libië.
20.57 uur: Kadhafi belt met Berlusconi
Kadhafi heeft na zijn toespraak met de Italiaanse premier Berlusconi gebeld. Hij heeft hem gezegd dat het goed gaat in Libië en dat alleen de Libische media de waarheid over de situatie vertellen.
20.30 uur: Samenvatting van de dag
Daar was hij dan toch: Muamar Kadhafi. Hij sprak het volk toe, en hoe? Briesend, woedend sprak hij een uur lang de Libiërs toe. En zijn boodschap was helder: ik peins niet over opstappen en de rellen van de afgelopen dagen zijn veroorzaakt door gedrogeerde jeugd die beïnvloed wordt door buitenlandse agenten en Arabische media. En nee, ik heb tot nu toe geen geweld gebruikt, maar als dat nodig is zal ik dat zeker doen. Aldus sprak Kadhafi.
Midden-Oosten-specialist Mustapha Oukbih over de toespraak van Kadhafi:
Terwijl Kadhafi nog niet wijkt, laten steeds meer trouwe dienaren hem vallen. Zeker 20 Libische ambassadeurs, zoals die in India, China, in Amerika en bij de Arabische Liga, hebben inmiddels de kant gekozen van de opstandelingen. En ze oordelen niet zachtzinnig over hun voormalige baas.
20.30 uur: Clinton spreekt
Minister Clinton van Buitenlandse Zaken geeft persconferentie. Bloedvergieten is onacceptabel.
18.48 uur: Staatstelevisie
Na de toespraak van Kadhafi laat de staatstelevisie beelden zien van een plein met zo op het oog duizenden aanhangers van Kadhafi. Ze zwaaien met vlaggen en spandoeken.
18.28 uur: Nederlands vliegtuig geland
Het militaire vliegtuig dat Nederlanders moet ophalen uit Libië is even na zes uur geland in Tripoli. Waarschijnlijk zal het toestel vanavond nog terugvliegen met 35 Nederlanders en 35 mensen uit andere EU-landen, zei minister van Buitenlandse Zaken Rosenthal. De bedoeling is dat er morgen nog een vliegtuig naar Libië gaat. Volgens Buitenlandse Zaken zijn er zo'n 172 Nederlanders in Libië.
18.07 uur: Eindelijk afgelopen
Oh, nu toch afgelopen. Na ruim een uur is Kadhafi uitgesproken. Aan het eind steekt hij zijn vuist omhoog. Hij wordt omhelsd door enkele aanhangers. Daarna stapt hij in een auto en rijdt weg, omringd door juichende aanhangers.
18.00 uur: Al-Jazeera houdt ermee op
Al-Jazeera schakelt terug naar de presentator. Ook wij laten de toespraak nu ook maar even voor wat het is.
17.56 uur: Spreekt betogers weer toe
Kadhafi vraagt zich af wat de betogers toch bezielt. Ze hebben toch alles? Welvaart, voorspoed. Waarom zouden ze het land te gronde richten. Noemde hij daar het woord 'tenslotte'? Kennelijk ook nog een technisch foutje, waardoor hij iets moet herhalen. Hij zegt dat de jongeren, onder invloed van buitenlandse agenten, onmogelijk het land kunnen verwoesten. En willen de Libiërs dan dat het land wordt geleid door mannen met baarden?
17.51 uur: Uur
Kadhafi is nu een uur aan het woord. Eigenlijk is het niet duidelijk of het live is of is opgenomen. Hij neemt een slokje water, kennelijk om de stembanden nog eens te smeren. Onze Midden-Oosten-specialist Mustapha Oukbih luistert mee:
17.44 uur: Lang
We naderen het uur. Al-Jazeera heeft inmiddels een nieuwe tolk ingezet. Kadhafi spreekt uitgebreid over zijn verzet tegen Amerika in de jaren tachtig. Hij hemelt ook andere geweldige prestaties uit het verleden op.
17.39 uur: 'Staat van ontkenning'
Wael Ghonim, één van de initiatiefnemers van de opstand in Egypte twittert:
"#Qaddafi is living in a denial just like the other dictators. Same shit different asshole."
17.35 uur: Hij gaat maar door
Hij leest nu voor van een papier. Hij is inmiddels veertig minuten aan het woord.
17.26 uur: Jeltsin, Tiananmenplein
Hij gaat maar door. Noemt opstanden in Rusland en China. De Libische staatstelevisie laat in een splitscreen de aanhang van Kadhafi zien die op een plein staat te zwaaien met portretten en vlaggen. Hij spreekt ook uitgebreid over Irak.
Even tussendoor: wat gebeurde er vandaag tot nu toe in Libië?
17.20 uur: Groen boek
Hij pakt zijn groene boek erbij en begint wetten en straffen voor te lezen, zo lijkt het. Hij zegt dat opposanten zonder mededogen worden geëxecuteerd. Het kan nog wel even gaan duren zo. Toespraak uiteraard ook te volgen op Journaal24.
17.15 uur: 'Ik zal doorvechten'
Kadhafi: "Ik zal doorvechten voor het Libische volk tot mijn laatste druppel bloed." Hij zei dat hij tot nu toe geen geweld heeft gebruikt, maar niet zal aarzelen om dat te doen als dat nodig is. Kadhafi kondigt aan dat er morgen nieuwe volkscomité worden ingesteld. Hij roept zijn aanhang op om morgen de straat op te gaan om hem te steunen. De betogers zijn in Kadhafi's ogen "ratten, huurlingen en misdadigers" die het Libische volk niet vertegenwoordigen, maar erop uit zijn om Libië te veranderen in een "nieuw Afghanistan".
Overigens bekleedt Kadhafi geen officiële functie in Libië, hij is bijvoorbeeld geen lid van de regering. Hoogleraar Paul Aarts legt uit:
17.08 uur: Kadhafi raast maar door
Kadhafi lijkt nog niet van stoppen te weten. Hij roemt zijn eigen verleden in allerlei oorlogen die hij heeft gestreden. Hij beschuldigt aan drugs verslaafde jongeren ervan dat zij activiteiten kopiëren uit Tunesië en Egypte.
17.04 uur: Bombardementen uit 1986
Kadhafi benadrukt dat hij praat uit het huis dat in 1986 is gebombardeerd door de Amerikanen. Hij vraagt aan zijn tegenstanders, vooral het islamitische verzet, waar zij waren toen hij het opnam tegen de VS en Groot-Brittannië.
16.59 uur: 'Ik zal het land niet verlaten'
Kadhafi zal niet vrijwillig vertrekken, zei hij. "Ik zal in Libië sterven als een martelaar." Hij hoort thuis in Libië, net als zijn voorvaderen. Naar eigen zeggen is Kadhafi een bedoeïenenstrijder die Libië de glorie heeft gebracht. In zijn toespraak noemt hij ook 'de baarden', kennelijk verwijzend naar het islamitische verzet in zijn land. Het protest in het oosten van het land zou islamitisch geïnspireerd zijn. Hij zucht.
16.51 uur: Kadhafi spreekt
Kadhafi is zijn toespraak begonnen. Hij lijkt boos en geeft "agenten en lafaards" de schuld van de rellen van de afgelopen dagen. Volgens Kadhafi willen de Libiërs geen revolutie. Hij bekritiseert Arabische media. Volgens Kadhafi is Libië het leidende land in Afrika, Azië en Latijns-Amerika. "Alleen Muamar Kadhafi is de leider van de revolutie."
16.46 uur: Kadhafi: 'Tripoli onder controle'
Al-Arabiya meldt dat Kadhafi straks in zijn tv-toespraak gaat zeggen dat hij Tripoli onder controle heeft.
16.43 uur: Evacuaties buitenlandse werknemers
Een Nederlander die niet bekend wil worden zegt, via ooggetuige@nos.nl:
"Ik heb vanmiddag nog kunnen skypen met een goede vriend van mij die voor een Nederlands bedrijf werkt in Libië. Hij bevindt zich tesamen met nog enige Engelsen en vele Philipino's (die daar zeer veel werk verrichten) in de buurt van Zueitina dat direct aan zee ligt. Hij meldde dat de toestand wel grimmig maar verder goed was. Voedsel hebben ze genoeg en donderdag wordt er een boot verwacht uit Malta die hen zal oppikken.
Ook zijn er mensen van andere sites op weg naar hun site zodat ook zij met deze boot kunnen vertrekken. Verzameld spreekt hij over een 400 man die straks geëvacueerd moeten worden. Ze hebben de bombardementen op Benghazi gehoord en van grote afstand gezien. Ze volgen de situatie op de aanwezige TV die constant op Al-Jazeera staat afgestemd.
De verbinding via skype was ook vandaag weer prima. Onvoorstelbaar, aangezien in het verleden het meestal een ramp was om met hem te skypen vanwege de slechte verbinding. Men is tot op heden zeer tevreden met de stappen die hun werkgever tot op heden heeft genomen om hen weg te halen. Wel zijn ze benieuwd of het schip dat hen moet komen ophalen toegelaten zal worden in de nationale wateren van Libië."
16.25 uur: Stamloyaliteit cruciaal in Libië
Of Muamar Kadhafi aan de macht kan blijven, hangt af van de steun van zijn eigen stam, de Kadhadifa. Onze Midden-Oosten-specialist Mustapha Oukbih schreef een uitgebreid artikel over stamloyaliteit.
15.20 uur: Toespraak Kadhafi
De Arabische nieuwszender al-Arabiya meldt dat Kadhafi "spoedig" een toespraak houdt op televisie. Afwachten maar weer wanneer dat "spoedig" precies is. Gisteren werd ook urenlang aangekondigd dat Kadhafi een toespraak zou houden, maar uiteindelijk bleek het te gaan om een quote van 22 seconden, diep in de nacht.
15.12 uur: OPROEP: NOS zoekt ooggetuigen in Libië
De NOS zoekt ooggetuigen van de gebeurtenissen in Libië. Bent u in Libië, of kent u Nederlanders in Libië, dan kunt u mailen naar ooggetuige@nos.nl.
15.09 uur: V-raad bijeen
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties is zojuist bij elkaar gekomen om te overleggen over de situatie in Libië.
14.39 uur: Nederlands vliegtuig mag landen
De Libische autoriteiten hebben Nederland toestemming gegeven te landen op de luchthaven bij de Libische hoofdstad Tripoli. Dat heeft een woordvoerster van het ministerie van Defensie gezegd. Een KDC-10-transportvliegtuig staat in Eindhoven klaar om in Libië Nederlanders op te halen. Het is het grootste transportvliegtuig van de Luchtmacht. Ook is er een Nederlands fregat op weg naar Libië.
14.15 uur: Geruchten over huurlingen
Al dagen lang doen geruchten de ronde dat Kadhafi huurlingen uit andere Afrikaanse landen heeft ingezet om het protest de kop in te drukken. Een video waarop deze huurlingen te zien zouden zijn:
13.55 uur: Weer ambassadeurs weg
Kadhafi houdt steeds minder ambassadeurs over. Nu hebben ook de ambassadeurs in Tunesië en Frankrijk ontslag genomen.
13.50 uur: Grens Egypte in handen betogers
De Libische kant van grensovergang tussen Egypte en Libië is in handen van tegenstanders van Kadhafi. Dit meldt de correspondent van persbureau Reuters. Ze zijn gewapend met stokken en geweren. De Libische douaniers zijn nergens meer te bekennen. Veel Egyptenaren die Libië ontvluchten zeggen dat wetteloosheid het gebied beheerst, en dat vluchtelingen worden beroofd door gewapende criminelen.
12.34 uur: Ook ambassadeur in VS tegen Kadhafi
"Vanaf nu werk ik niet meer voor het dictatoriale regime van Libië", zegt de Libische ambassadeur in Washington. Daarmee voegt hij zich bij de groeiende rij diplomaten die zich tegen Kadhafi keren. De Libische ambassadeur in India nam gisteren ontslag nadat hij had bevestigd dat de Libische luchtmacht was ingezet om de bevolking te bombarderen. Ook in andere landen hebben ambassadeurs ontslag genomen, zoals in Polen, Indonesië en Bangladesh. Ook de Libische vice-ambassadeur bij de Verenigde Naties sprak zich gisteren fel uit tegen Kadhafi. Hij riep het leger op naar Tripoli te gaan om 'de kop van de slang af te hakken'.
11.51 uur: 'Tripoli rustig vanochtend'
Er komt weinig nieuws uit de Libische hoofdstad Tripoli naar buiten. Volgens ooggetuigen is het vanochtend vrij rustig in de Libische hoofdstad. "Het regent hard op het moment, dus de mensen blijven thuis. Ik zit in het oosten van de stad, en heb nog geen rellen gehoord", zei een inwoner tegen persbureau Reuters.
11.24uur: Fregat naar Libië
Het Nederlandse fregat Hr. Ms. Tromp, dat onderweg was naar de anti-piraterijmissie voor de kust van Somalië, heeft rechtsomkeert gemaakt. Het vaart naar Libië, waar het kan worden gebruikt voor de evacuatie van de Nederlanders in het land. Vrijdag moet het fregat in Libië aankomen.
11.14 uur: Beelden van de gevechten
Er is gisteren volgens ooggetuigen stevig gevochten in Tripoli. Hier een video die gisteren op YouTube is geplaatst en die een impressie geeft van hoe het eraan toe ging.
11.01 uur: Vliegtuig nog in Eindhoven
Het militaire vliegtuig dat de Nederlanders in Libië moet ophalen, staat nog steeds aan de grond in Eindhoven. Het heeft geen toestemming om in Tripoli te landen. Het is onduidelijk of het luchtruim boven de Libische hoofdstad is gesloten, zoals eerder werd gemeld. Er zijn 125 Nederlanders in Libië, volgens het ministerie van Buitenlandse Zaken.
10.48 uur: Shell: alle medewerkers weg
Oliemaatschappij Shell heeft al zijn buitenlandse medewerkers en hun gezinnen uit Libië geëvacueerd. Dit heeft een woordvoerster van Shell bekend gemaakt. Op welke manier de oliemaatschappij de medewerkers uit het land heeft gekregen, wilde de woordvoerster niet zeggen. Alle Shell-kantoren in Libië zijn gesloten. Aandelen in Europa kelderen scherp, door de zorgen om de olie-export uit Libië.
10.21 uur: Vliegveld Benghazi vernield
Landingsbanen op het vliegveld van Benghazi zijn vernield tijdens het geweld in de Libische havenstad. Passagiersvliegtuigen kunnen er niet meer landen. Dit meldt de Egyptische minister van Buitenlandse Zaken Ahmed Aboul Gheit.
08.41 uur: Arabische Liga bijeen
Ook de Arabische Liga vergadert vandaag over de situatie in Libië. In een spoedvergadering in Caïro wordt vanmiddag rond 16.00 uur gepraat over de opstand tegen het regime van kolonel Kadhafi.
06.50 uur: Vergadering VN-Veiligheidsraad
De Veiligheidsraad van de Verenigde Naties komt vandaag om 15.00 uur Nederlandse tijd in New York bijeen om te praten over de crisis in Libië. VN-chef Ban Ki-moon heeft gisteren al gebeld met Kadhafi en hem dringend verzocht het geweld te stoppen.
02.42 uur: Een bloedige dag
In een korte mededeling op de staatstelevisie zei kolonel Kadhafi dat hij - ondanks geruchten over zijn vertrek - nog altijd in Tripoli is. Hij is dus niet in Venezuela, zoals in de loop van de dag werd gesuggereerd door onder anderen de Britse minister van Buitenlandse Zaken Hague.
Er waren gisteren veel meldingen over luchtaanvallen op Libische steden. Het is moeilijk om die bevestigd te krijgen omdat westerse/onafhankelijke journalisten geen toegang krijgen tot Libië. Uit beelden en informatie die via social media naar buiten zijn gekomen, doemt wel het beeld op dat het een bloedige dag was in Libië.
Kaart van Libië
Protesten in Libië weergeven op een grotere kaart Deel deze pagina
»
»
»
»
»
»
»