Nederlandse goudsector wil misstanden aanpakken

Zuid-Afrikaanse mijnwerkers in een goudmijn EPA

De Nederlandse goudsector komt met een gedragscode om de keten eerlijker te maken. Ook moet de consument die goud koopt weten waar het vandaan komt.

Dat staat in een akkoord dat minister Ploumen voor Ontwikkelingssamenwerking heeft gesloten met partijen uit de goudsector. Naast juweliers doen ook bedrijven als Philips en Fairphone mee omdat ook zij goud in hun producten verwerken.

De winning van goud in ontwikkelingslanden gaat vaak gepaard met milieuvervuiling en maatschappelijke problemen zoals kinderarbeid en corruptie. Soms wordt de opbengst van de goudproductie gebruikt voor de financiering van gewelddadige conflicten.

Misstanden

In het convenant belooft de sector om kritisch naar haar eigen rol te kijken en misstanden aan te pakken. De maatregelen moeten ertoe leiden "dat goud op een verantwoorde manier is verkregen".

Ook maatschappelijke organisaties doen mee aan het akkoord. Volgens hulporganisatie Solidaridad, een van de ondertekenaars, is transparantie het allerbelangrijkste. Zonder transparantie is werken aan een oplossing niet mogelijk.

In het akkoord is ook afgesproken om de negatieve gevolgen van de mijnbouw te beperken. Zo wordt er in Oeganda een project ontwikkeld tegen kinderarbeid.

Minister Ploumen van Ontwikkelingssamenwerking ANP

Grote afwezige in het convenant is de financiële sector. Volgens hulporganisatie Solidaridad speelt juist de financiële sector een cruciale rol bij de financiering van goudmijnen. Zonder financiering kan geen enkel mijnbouwbedrijf activiteiten ontplooien. Die financiers zouden voorwaarden kunnen stellen aan de financiering.

Europa

Minister Ploumen hoopt dat het verdrag navolging krijgt in het buitenland. In Europees verband gaat ze zich hier sterk voor maken. Europa is verantwoordelijk voor 2 procent van de wereldwijde goudconsumptie. Eerder sloot Ploumen vijf soortgelijke convenanten, onder andere met de steenkolensector en de textielindustrie.

In Nederland wordt goud vooral verwerkt in sieraden, elektronica en munten, op wereldschaal stelt dat weinig voor.

Kritiek

GroenLinks-Tweede Kamerlid Isabelle Diks noemt het convenant een kleine stap in de goede richting. Bij een volgend convenant moet wat haar betreft ook worden gewerkt aan wet- en regelgeving, als stok achter de deur.

De ChristenUnie mist de financiële sector in dit convenant. Ook wil Tweede kamerlid Joël Voordewind "dat er een wettelijke ondergrens komt zodat alle bedrijven wettelijk verplicht zijn om misstanden tegen te gaan".

De ChristenUnie zal hiertoe het initiatief nemen en de komende week met maatschappelijke organisaties om tafel gaan zitten.