Huurders in Den Haag kopen eigen straat

NOS
Geschreven door
Bas de Vries
Research-redacteur

Huurders in de Haagse Roggeveenstraat kopen gezamenlijk hun 65 woningen van de woningcorporatie. Daarmee voorkomen zij dat de ruim honderd jaar oude huizen worden gesloopt, zoals de corporatie oorspronkelijk van plan was.

Hanno van Megchelen en André van Soelen zijn twee van de voortrekkers in de Roggeveenstraat. Zij zijn blij dat dankzij dit akkoord "een groep bewoners die zo veel met elkaar heeft en zo veel met elkaar doet" intact kan blijven. "Want dat was nooit gelukt als de gezinswoningen er waren gekomen die de corporatie hier na de sloop wilde neerzetten. Dan krijg je een grote groep nieuwe bewoners en is de samenhang in de buurt weg."

Ingewikkelde deal

Volgens kenners van de corporatiesector is het de eerste keer dat bewoners erin slagen om op deze manier het heft in eigen hand te nemen. De groep huurders heeft er drie jaar over gedaan om de ingewikkelde deal van 2,5 miljoen euro voor elkaar te krijgen.

Uiteindelijk is dat deze week gelukt, met medewerking van onder meer de gemeente Den Haag en de woningcorporatie zelf.

De Haagse Roggeveenstraat NOS

De gemeente helpt bij de financiering via een erfpachtconstructie. En corporatie Haag Wonen kiest ervoor om slechts 50 procent van de marktprijs te rekenen voor de panden. De laatste hobbel is dat de Autoriteit Woningcorporaties nog toestemming moet geven voor de constructie.

Wooncoöperatie

De bewoners hebben samen een zogenoemde wooncoöperatie gevormd, een soort vereniging. Zij betalen straks maandelijks huur aan deze vereniging: gemiddeld 485 euro. Die huurprijs is weliswaar hoger dan de meesten op dit moment gewend zijn, maar hij valt nog altijd ruim binnen de grenzen van de sociale huursector.

Volgens een woordvoerder van wethouder Joris Wijsmuller steunt het gemeentebestuur dit initiatief omdat het helemaal aansluit op het beleid om te vertrouwen op de kracht van burgers zelf. En ook Haag Wonen wilde het "heel goede verhaal" van de bewoners van de Roggeveenstraat belonen, zegt een woordvoerder. "Dit draagt bij aan de cohesie in de buurt. Wij kregen de noodzakelijke renovatie van deze oude en gehorige woningen financieel niet rond; vandaar de sloopplannen. De bewoners kunnen die opknapbeurt waarschijnlijk goedkoper voor hun rekening nemen."

Wooncoöperaties van huurders zijn er al lange tijd. Zo kent Den Haag 'Daal en Berg', die een Rijksmonument beheert en exploiteert: 128 woningen rond de Papaverhof. Dit jaar viert deze vereniging zijn 100-jarig bestaan.

De coöperatie kwam enkele jaren terug op de kaart door de toenmalige PvdA-senator Adri Duivesteijn. Hij dwong bij minister Blok af dat die een wettelijke status kreeg, als tussenvorm tussen het huidige woningbezit en huren. Bewoners kunnen hun huurwoning kopen en gezamenlijk het onderhoud verzorgen.

Kennisorganisatie Platform 31, die de verschillende partijen in het koopproces heeft begeleid, zegt dat de situatie in de Roggeveenstraat nu nog uniek is. Eerder is er al een coöperatie gevormd in het Friese Jirnsum, maar daar ging het om een complex met seniorenwoningen dat door de dorpsbewoners is overgenomen, ook om sloop te voorkomen.

Platform 31 is bij wijze van experiment veertien soortgelijke initiatieven in het hele land aan het helpen om hindernissen uit de weg te ruimen. "We verwachten dat er meer wooncoöperaties komen, omdat bewoners graag meer zeggenschap krijgen over hun woning en woonomgeving", zegt Anne-Jo Visser van Platform 31.

Aedes, de koepel van woningcorporaties, noemt het "positief dat mensen op deze manier de kans pakken hun eigen wonen te organiseren". De organisatie wijst erop dat het nu nog gaat om een kleinschalig fenomeen, dat waarschijnlijk vooral zal gedijen in kleine kernen en dorpen. "Maar verschillende corporaties doen volop mee met de veertien 'koplopers' van Platform 31", zegt een woordvoerder. "Het wordt interessant om te zien wat daar uitkomt."