Nieuwe Hollandse Waterlinie stapje dichter bij werelderfgoedstatus

Hollandse Hoogte

De kans om van de Nieuwe Hollandse Waterlinie werelderfgoed te maken, is toegenomen nu ook belangrijke bestuurders het initiatief ondersteunen. Bestuurders van gemeenten, waterschappen, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer spraken vanmiddag hun steun uit.

Op dit moment staan er negen Nederlandse monumenten en gebieden op de Werelderfgoedlijst van Unesco, plus één op Curaçao. Het zijn onder meer de molens bij Kinderdijk, de Waddenzee, de Amsterdamse grachtengordel, de Van Nellefabriek in Rotterdam en Willemstad op Curaçao. Het zijn locaties die behouden moeten blijven voor de volgende generaties.

Op een rij: werelderfgoed in Nederland
Bestuurders willen de Nieuwe Hollandse Waterlinie op de Unesco-werelderfgoedlijst krijgen. Als dat lukt, zou dat elfde Nederlandse plek op de lijst worden.

Volgens het waterliniebestuur is de Nieuwe Hollandse Waterlinie in militair-historisch opzicht uniek. Nergens ter wereld werd water op zo'n grote schaal ingezet om het achterliggende land te verdedigen tegen de vijand.

Nederland had zich al eeuwenlang moeten verdedigen tegen het water. Er werd begin 19de eeuw een plan bedacht om datzelfde water als bondgenoot in te zetten tegen de vijand. Bij een aanval zou men zich achter de linie kunnen terugtrekken.

Via een ingenieus systeem zouden vervolgens grote stukken land onder water worden gezet. Een laag water van 40 à 50 cm zou voldoende zijn om de vijand tegen te houden. Zwakke plekken in de linie werden versterkt met forten. Zo ontstonden de waterlinie en de Stelling van Amsterdam.

Forten van de Nieuwe Hollandse Waterlinie (oranje) en de Stelling van Amsterdam (groen) Hollandse Waterlinie

De afgelopen jaren is er 120 miljoen euro geïnvesteerd in het herstel en de ontwikkeling van de Waterlinie. Forten en vestingsteden zijn gerenoveerd, bunkers zijn hersteld en er zijn recreatievoorzieningen gecreëerd. En in oktober 2015 heeft het Waterliniemuseum Fort bij Vechten in Bunnik zijn deuren geopend.

Een plaats op de Unescolijst betekent vooral veel aandacht van buitenlandse toeristen. Nederlanders laten het werelderfgoed in eigen land vaak links liggen, zo bleek uit eerder onderzoek.

Om in aanmerking te komen voor de werelderfgoedlijst, moet iets uniek zijn. Denk aan de piramides van Gizeh in Egypte, het Great Barrier Reef in Australië en de tempels van Angkor Wat in Cambodja.

Fort De Gagel in Utrecht maakt onderdeel uit van de Nieuwe Hollandse Waterlinie ANP

De nominatie waar de waterlinie zich nu hard voor maakt, betekent niet dat er ook echt een plek wordt verkregen op de Werelderfgoedlijst. Eerder werd het Teylers Museum in Haarlem afgewezen door de Unesco.

België en Nederland willen ook graag de Koloniën van Weldadigheid uit de 19de eeuw op de Werelderfgoedlijst hebben. De vijf Nederlandse koloniën worden samen met twee Vlaamse voorgedragen voor de lijst.

Dat besluit moet in 2018 vallen. In 2019 hoopt de Nieuwe Hollandse Waterlinie op de lijst te komen. De Stelling van Amsterdam heeft al vanaf 1996 de status van Unesco.

Stap in Unesco-nominatie Nieuwe Hollandse Waterlinie
Gemeenten, waterschappen, Natuurmonumenten en Staatsbosbeheer willen graag dat de Nieuwe Hollandse Waterlinie op de werelderfgoedlijst van Unesco komt.