Uitslag grote steden: Denk in Rotterdam en Den Haag groter dan PvdA

ANP

De PvdA heeft ook in alle grote steden een dramatische nederlaag geleden. In Amsterdam haalden de sociaaldemocraten 8,4% van de stemmen, in 2012 was de partij daar nog veruit de grootste met 35,8%. Dat is nu GroenLinks geworden met 19,3% van de stemmen. Ook D66 en de VVD kregen in Amsterdam meer stemmen dan de PvdA.

In Rotterdam en Den Haag is de partij Denk groter geworden dan de PvdA. De PvdA heeft in Rotterdam 6,4% van de stemmen gekregen, dat was in 2012 nog 32,0%. Hier zijn 6 partijen, Denk, SP, GroenLinks, D66, PVV en VVD, groter dan PvdA. De VVD is met 16,4% in Rotterdam als grootste uit de bus gekomen.

Uitslag Rotterdam

Ook in Den Haag is de VVD de grootste, met 20,6%. De PvdA is in Den Haag gekrompen tot 6,5% en is hier ook de PvdA zesde partij. In 2012 waren de sociaaldemocraten nog het grootst met 29,2%.

D66 is met 22,2% de winnaar in Utrecht, nog voor GroenLinks, die partij kreeg 20,2%. De VVD is de derde partij. De PvdA haalde in de Domstad 5,9%. Bij de vorige Tweede Kamerverkiezingen was de partij ook hier de grootste, met 29,6%. 

Schiermonnikoog was even na 21.30 uur de eerste gemeente met een uitslag. De opkomst was 130,4 procent. Dat heeft te maken met het grote aantal toeristen op het eiland. Het Waddeneiland won net als in 2012 de traditionele race met Vlieland en het Gelderse Rozendaal. In 2010 was Rozendaal nog de snelste.

Na Schiermonnikoog kwamen ook Vlieland en Rozendaal met een uitslag, maar daarna duurde het langer dan bij eerdere verkiezingsavonden voordat er uitslagen uit andere gemeenten binnenkwamen.

Een van de oorzaken is de hoge opkomst. Dat betekent dat er veel geteld moet worden. In verschillende steden stonden om 21.00 uur nog mensen in de rij om te mogen stemmen. In Nijmegen maar ook elders kwamen stembureaus biljetten tekort. Tekorten werden door andere bureaus aangevuld.

Een andere oorzaak is het hoge aantal van 28 deelnemende partijen, al deed niet elke partij in elke kieskring mee. In 2012 deden 21 partijen mee. Als er meer partijen op een stemformulier staan, duurt het per biljet ook weer een paar seconden langer om vast te stellen of de uitgebrachte stem geldig is.