Trump Daily 12 januari: hoorzittingen en voorpret inauguratie

NOS
Geschreven door
Arjen van der Horst
Correspondent in de Verenigde Staten

Good morning!

Dit is de vierde editie van de Trump Daily, een overzicht van al het nieuws rond de nieuwe president van Amerika en de voorbereidingen op de inauguratie. Vandaag: meer hoorzittingen, Chelsea Manning, Nederlandse zorgen over Russische hacks en Trump die een yuuuuuge feest belooft.

- Trump maakte gisteren bekend hoe hij zich gaat loskoppelen van zijn zakenimperium. Hij brengt zijn bezittingen onder in een 'trust', die beheerd gaat worden door zijn oudste zoons. Hij belooft dat hij zich niet gaat bemoeien met de onderneming. Walter Shaub, het hoofd van het Government Ethics Office, noemt deze constructieĀ "betekenisloos". Dit laat nog altijd ruimte voor belangenverstrengeling, zei hij op een persconferentie.

- Amerika maakt zich op voor een derde dag van hoorzittingen. Gisteren maakt Rex Tillerson (Buitenlandse Zaken) niet altijd een sterke indruk. Vandaag gaat hij in de herkansing. Zijn tweede verhoor begint om 16.00 uur Nederlandse tijd.

- Minder omstreden is oud-generaal James 'Mad Dog' Mattis, de beoogde minister van Defensie. Mattis wordt gerespecteerd door zowel Republikeinen als Democraten. Zijn verhoor begint om 15.30 uur Nederlandse tijd. Mattis zou ook verschijnen voor een commissie voor het Huis van Afgevaardigden, maar die zitting gaat niet door.

- Mattis heeft wel een probleem. Het is niet gebruikelijk dat (oud-)militairen het ministerie van Defensie leiden. Dat is zelfs in wet vastgelegd: defensieministers moeten minimaal zeven jaar buiten dienst zijn geweest, willen ze in aanmerking komen voor de hoogste functie in het Pentagon. Mattis is pas vier jaar geleden gestopt als generaal. Het Congres moet daarom instemmen met een zogeheten waiver.

Trump met James Mattis, eind november AFP

- Trump lijkt de oorlog te hebben verklaard aan de Amerikaanse inlichtingendiensten (en vice versa), nadat hij lekken van een compromitterend rapport vergeleek met de praktijken van nazi-Duitsland. James Clapper, de scheidend directeur Nationale Inlichtingen, liet in een verklaring weten dat hij het lekken afkeurt. Aan Mike Pompeo, die Trump heeft voorgedragen als CIA-directeur, de moeilijke taak om de boel te lijmen. Om 16.00 uur wordt hij verhoord door een Senaatscommissie.

- Het is traditie dat een scheidend president gratie verleent aan veroordeelden. Dit is niet zonder controverse, want presidenten schelden wel eens de straf kwijt van politieke vriendjes. Obama wijkt af van zijn voorgangers. Hij heeft meer dan welke president ook gebruik gemaakt van deze bevoegdheid om gewone gevangenen vrij te laten. De afgelopen jaren heeft hij gratie verleend aan ruim 1300 drugscriminelen die veroordeeld waren tot lange gevangenisstraffen in de War on Drugs, maar geen geweld hadden gebruikt bij hun misdaad.

- Verschillende Amerikaanse media melden dat Obama overweegt gratie te verlenen aan Chelsea Manning, die verantwoordelijk was voor het lekken van honderdduizenden diplomatieke ambtsberichten aan WikiLeaks. Mogelijk komt daar vandaag nieuws over.

- Bert Koenders is deze week in Washington. De minister van Buitenlandse Zaken spreekt met de Amerikanen over de mogelijke dreiging van Russische hacks voor Nederland. Amerikaanse veiligheidsexperts zijn ervan overtuigd dat ook Nederland het doelwit zal worden van Russische cyberoperaties in de aanloop naar de Tweede-Kamerverkiezingen. Hier het hele interview met Koenders.

Op The Mall zijn de voorbereidingen voor de inauguratie in volle gang AFP

- Trump belooft een yuuuge party voor Inauguration Day op 20 januari. "We are going to have an unbelievable, perhaps record-setting turnout for the inauguration, and there will be plenty of movie and entertainment stars. All the dress shops are sold out in Washingtonā€¯, verkondigde de president-elect met trots.

- Maar galajurkwinkels spreken dat tegen. En Trump heeft nog steeds moeite om artiesten aan te trekken. Trump kijkt nu buiten de landsgrenzen, maar ook daar krijgt hij nul op het rekest. De lijst van weigeraars is inmiddels een stuk langer dan de magere lijst van artiesten die wel hebben toegezegd.