Reden voor boerka- en nikabverbod Marokko blijft onduidelijk

EPA
Geschreven door
Sjoukje Rietbroek
Correspondent Marokko

Hoewel er eerder al over gesproken werd, kwam het gisteren toch als een verrassing: het verbod op de productie en verkoop van boerka's en nikabs in Marokko. Afgelopen zondag werden verschillende verkopers en naaiateliers bezocht door medewerkers van het ministerie van Binnenlandse Zaken. 

Of ze de verkoop en de productie van gezichtsbedekkende kleding wilden staken, en wel direct. Ze kregen nog een brief in hun handen gedrukt waarin vriendelijk doch dringend werd verzocht om ervoor te zorgen dat er binnen 48 uur geen nikab meer in hun winkel lag.

Wat precies de achterliggende reden is, wordt niet helemaal duidelijk. Behalve dat het om veiligheid gaat. Net als veel andere landen, vecht ook Marokko tegen terrorismedreiging. Gezichtsbedekkende kleding wordt gezien als radicaal en radicaal wordt gezien als een bedreiging. 

Anderen opperen dat de maatregel is getroffen uit angst dat mannelijke terroristen zich zouden vermommen in een boerka. Maar met slechts een verbod op de verkoop en productie en niet op het dragen ervan, lijkt de Marokkaanse boerkaban een enigszins lege huls. De vraag is dan ook of het een voorbode is van een compleet verbod.

Casablanca en Rabat

Boerka's en nikabs zijn beide gezichtsbedekkende gewaden. Het verschil is dat in een nikab de ogen nog zichtbaar zijn, in een boerka niet. Boerka's komen in Marokko eigenlijk niet of nauwelijks voor, nikabs daarentegen steeds meer. Voorheen werden die vooral in het zuiden van het land gedragen maar tegenwoordig zie je ze ook steeds meer in grote, moderne steden als Casablanca en Rabat.

NOS

Het zijn met name vrouwen uit de salafistische hoek die de gezichtsbedekkende kleding dragen maar uit een Amerikaans onderzoek kwam naar voren dat het ook een hype is onder sommige jongeren. Daarnaast zijn er tienermeisjes die zich met een nikab afzetten tegen hun ouders. Die zitten vaak totaal niet te wachten op een nikabdragende dochter. 

In Marokko wordt de nikab namelijk ook vaak gezien als een radicale vorm van islam. Veel mensen vinden de nikab ook niet passen bij het Marokkaanse religieuze gedachtegoed. Draagsters ervan kunnen dan ook rekenen op wantrouwende blikken en worden achter hun rug om 'daesh', IS, genoemd.

Lagere klassen 

Het verschil in opvattingen binnen de Marokkaanse maatschappij op het gebied van bedekking voor vrouwen beperkt zich niet alleen tot de nikab. Ook over de hijab, de hoofddoek, lopen de meningen uiteen. Vaak is het te koppelen aan de sociaal-economische status: in lagere sociale klassen maar ook in dorpen is de sociale druk om een hijab (hoofddoek) te dragen enorm. 

Anderzijds zijn er ook verhalen van vrouwen uit de hogere sociale middenklasse die er niet meer bij horen op het moment dat zij een hijab gaan dragen.

Een vrouw in een boerkini ANP

Boerkini's

In Marokko keert ook ieder jaar weer de discussie over boerkini's terug. In publieke zwembaden en op het strand mogen ze worden gedragen, maar sommige privé-zwembaden verbieden ze. 

De discussie die daar dan over wordt gevoerd, is te vergelijken met die in Europa: voorstanders van een verbod zien de boerkini, en nu de boerka, als een bedreiging voor de veiligheid en een teken van radicalisering. Tegenstanders van een verbod zien het als een maatregel voor schijnveiligheid die wordt gemaakt op basis van onderbuikgevoelens.