Vandaag is er een superzon, maar warmer wordt het niet

EPA

In november kon je er niet omheen: de supermaan, een maan die groter en helderder was dan gewoonlijk, zou die maand te zien zijn. Vandaag, twee maanden later, is er de superzon.

De zon staat vandaag relatief heel dicht bij de aarde, op 147,1 miljoen kilometer afstand. "Dat is elk jaar zo op 4 januari", vertelt wetenschapsjournalist Carl Koppeschaar. "De baan van de aarde om de zon is een ellips, en geen perfecte cirkelbaan. Daarom is er een punt waarop de aarde het dichtst bij bij de zon staat en ook een punt waarop de zon het verst weg staat van de aarde."

Toch is het wel interessant: de zon is vandaag namelijk 3,4 procent groter en 7 procent helderder. "Dat is vooral te merken in de landen waar het op dit moment zomer is, daar is het dan namelijk warmer. Hier is het winter en hebben we er dus niet veel aan."

Op 4 juli hebben we een mini-zon, die op 152 miljoen kilometer afstand van de aarde af staat.

Wetenschapsjournalist Carl Koppeschaar

Op 4 juli staat de zon het verst weg van de aarde. "Dan hebben we een mini-zon, die op 152 miljoen kilometer van de aarde af staat."

Dit zijn echter niet de meest extreme vormen van de zon. Er is namelijk ook een hyperzon mogelijk, wel pas over 215.000 jaar. "We leven nu in een tijd waar de aardbaan niet zo ver afwijkt van een cirkel. In het jaar 6430 is het bijna helemaal een cirkelbaan, maar door de aantrekkingskracht van Jupiter schommelt dat uiteindelijk naar een veel langgerektere baan. Dan ontstaat een hyperzon, die 12,3 procent groter is dan een normale zon", legt Koppeschaar uit. 

Het jaar 217.017

Die zon schijnt 26 procent helderder dan een mini-zon in dat jaar. "Die situatie deed zich 600.000 en 215.000 jaar geleden voor. De eerstvolgende keren vinden plaats 215.000 en 626.000 jaar na nu."

Zo'n hyperzon kan leiden tot een ijstijd. "Afhankelijk van de stand van de aardas en het jaargetijde, krijg je dan een situatie dat één halfrond hete zomers en snerpend koude winters krijgt, terwijl het andere halfrond koele zomers en lauwe winters ervaart."

Supermaan

De supermaan leek voor het oog 14 procent groter en 30 procent helderder dan een 'gewone' maan. Hij stond vorig jaar voor het eerst sinds 1948 weer zo dichtbij. De volgende keer is pas op 25 november 2034.

In Nederland was hij niet altijd goed te zien, maar hier in de Australische stad Fremantle is het uitzicht op de zogenoemde supermaan fenomenaal Getty Images