Nederlandse vrouw met ALS bestuurt spraakcomputer met hersenactiviteit

ANP

Een Nederlandse vrouw van 58 die de ziekte ALS heeft, kan met haar gedachten een spraakcomputer bedienen. Ze bedient de computer via elektroden die op haar hersenen zijn geplaatst. Daarmee kan ze letters en woorden 'typen'. Het is voor het eerst dat een patiënt zo'n computer thuis kan gebruiken.

Onderzoekers van het UMC Utrecht spreken van "een soort afstandsbediening in het hoofd". De vrouw kan in gedachten haar vingers bewegen. Elektroden pikken dat signaal op en een kleine zender buiten het lichaam maakt van de hersenactiviteit een muisbeweging. Op een scherm ziet de vrouw het alfabet en kan ze woorden maken. Die woorden worden vervolgens uitgesproken door de spraakcomputer, zoals dat ook bij een gewone spraakcomputer gebeurt. 

De vrouw doet er 20 seconden over om een letter te selecteren. Het samenstellen van een woord gaat daarmee wat langzamer dan met haar huidige hulpmiddel, een apparaat waarmee ze woorden met de ogen kan maken. Maar dat systeem heeft als nadeel dat het buiten niet goed werkt. Ook verliezen ALS-patiënten in een op de drie gevallen de controle over de ogen.

Rolstoel besturen

De vrouw zegt tegenover het blad New Scientist het "heel speciaal te vinden om de eerste te zijn". Bij de vrouw werd in 2008 ALS geconstateerd. Mensen met deze ziekte kunnen uiteindelijk niet meer bewegen of spreken. 

Volgens het Utrechts ziekenhuis kan de vrouw de spraakcomputer inmiddels zelfstandig gebruiken, zonder hulp van de onderzoekers. Ze hoopt dat ze uiteindelijk een rolstoel kan besturen met het systeem. Het UMC werkt al jaren aan manieren om bewegingen op te pakken door middel van hersenactiviteit.