Deeltjesversneller produceert mini-oerknal

De Large Hadron Collider in Genève» De Large Hadron Collider in Genève Foto: CERN

Onderzoekers hebben in de ondergrondse deeltjesversneller bij Genève een mini-oerknal geproduceerd door ionen op elkaar te knallen. Door de botsing van de ionen (elektrisch geladen atomen zonder elektronen) ontstonden temperaturen die een miljoen keer heter zijn dan het binnenste van de zon. 

De komende vier weken gaan de onderzoekers gegevens analyseren van de botsingen van de ionen. Daarmee hopen ze meer te weten te komen over het plasma waar het universum een miljoenste seconde na de oerknal (13,7 miljard jaar geleden) van gemaakt was.

Doordat de temperaturen in het ionenexperiment tot een recordhoogte gebracht worden, ontstaat een subatomaire oersoep van zo'n tien triljoen graden. In zulke temperaturen smelten zelfs protonen en neutronen. Daardoor kan onderzocht worden hoe het plasma in het universum eruit zag vlak na de oerknal.

Supersymmetrie

De deeltjesversneller of LHC (Large Hadron Collidor) ligt in een 27 kilometer lange tunnel onder de Frans-Zwitserse grens. Tot nu toe lieten wetenschappers alleen protonen (subatomaire deeltjes) in de enorme machine op elkaar knallen om erachter te komen hoe het universum in elkaar steekt. De botsing van protonen kan helpen bij het vinden van het Higgs-deeltje (wat massa toekent aan andere massa's) en het opsporen van nieuwe natuurwetten, zoals het patroon van supersymmetrie.

Na het ionenexperiment gaan de wetenschappers weer verder met het laten botsen van protonen.

 

Deel deze pagina

Audio

  • Oerknal is dichterbij dan ooit We zijn nog nooit zo dicht bij de oerknal geweest als nu. Onderzoekers van de Europese Organisatie voor Kernonderzoek kunnen... namelijk een mini-oerknal maken en bereiken daarbij een temperatuur die alleen kort na de oerknal zelf is bereikt. Raymond Smellings is hoogleraar aan de Universiteit Utrecht en betrokken bij het onderzoek.

Video en Audio

Meer video en audio