Vrouwe Justitia Foto: Flickr / Creative Commons / Leonieke / by-nc-sa 2.0 Door verslaggever Edwin van den Berg en redacteur Ilan Sluis
Slachtoffers van misdrijven willen meer rechten voor en tijdens de rechtszaak. Dat stelt Richard Korver namens de Stichting Lansz, een organisatie van advocaten die slachtoffers van zedenmisdrijven en andere slachtoffers bijstaat.
De positie van slachtoffers en nabestaanden moet meer gelijk worden gesteld aan die van de verdachten. Nu is dat teveel uit balans, vindt Korver. "Zo is het heel normaal dat een verdachte een afschrift krijgt van het strafdossier. Een slachtoffer of nabestaande krijgt dat niet", zegt de advocaat.
Wel krijgen slachtoffers per 1 januari 2011 meer rechten als het gaat om inzage in het dossier, maar een afschrift wordt ook na die datum niet verstrekt.
Tegengewerkt
"Als ik namens een verdachte een gerechtsgebouw binnenloop, wordt bij wijze van spreken de rode loper voor mij uitgelegd. Maar kom ik daar namens een slachtoffer, word ik tegengewerkt. Officieren van justitie en rechters vinden een mondig slachtoffer maar lastig", zegt Korver, die onder meer de familie van de doodgeschoten Amsterdamse agente Gabriëlle Cevat bijstaat.
Weliswaar worden slachtoffers en nabestaanden door politie en justitie doorverwezen naar Slachtofferhulp, maar dat wordt volgens Korver vaak als verlengstuk van de politie gezien. Liever komen zij volgens hem in contact met een onafhankelijke advocaat, die voor en tijdens de rechtszaak hun belangen behartigt.
Rechtsbijstand
Ook moeten slachtoffers veel vaker direct worden gewezen op de mogelijkheid van rechtsbijstand, vindt de advocaat. Een proef daarmee in Alkmaar heeft uitgewezen dat dat succesvol kan zijn, maar de maatregel is nog niet landelijk ingevoerd.
De moeder van Gabriëlle Cevat had graag het strafdossier ingezien. "Misschien hebben ze iemand niet gehoord, van wie ik weet dat diegene daderinformatie heeft. De verdachte mag aan het begin van het proces vrijuit
spreken en wij zitten daar maar. We moeten daar uren naar luisteren. Dat is hard", zegt de vrouw. "Maar zo werkt het nu eenmaal."
De officier bepaalt
"Laat ons dan wel het dossier krijgen", vervolgt Cevat's moeder. "Nu kunnen we het inzien, maar de officier bepaalt wat ik mag zien en wat niet. En ik vind het niet goed dat slachtoffers en nabestaanden geen enkel recht van spreken hebben bij de beslissing om in hoger beroep te gaan."
Justitie zegt in een reactie dat een nieuwe wet al voor verbetering van de rechtspositie van slachtoffers en nabestaanden heeft gezorgd. "De wens om hen ook een afschrift van het strafdossier te geven, gaat boven het besluit zoals dat in EU-verband is vastgesteld", schrijft justitie.
Bovendien stelt justitie dat de meeste slachtoffers voldoende hebben aan de steun van Slachtofferhulp Nederland. "De kleine groep die meer wil, kan een advocaat in de arm nemen", aldus justitie.
Spreekrecht
Het ministerie zegt verder dat de officier van justitie niet op de stoel van de hulpverlener mag gaan zitten. "De strafzaak dient een breder doel dan de genoegdoening van slachtoffers en nabestaanden. Vaak hebben officieren gesprekken met slachtoffers en nabestaanden. Die informatie kan altijd worden meegenomen in een zaak."
"Dat is nou juist het punt", zegt de moeder van Gabrielle Cevat. "Want als de officier de informatie niet belangrijk genoeg vindt om in het dossier mee te nemen, komt het dus nooit bij de rechtbank terecht. En de rechters nemen uiteindelijk een besluit over schuld, onschuld en straf."
De moeder van de vermoorde agente wil daarom dat slachtoffers en nabestaanden in de toekomst zelf informatie kunnen verstrekken aan justitie. Nu bestaat er weliswaar spreekrecht in de rechtszaal, maar die mag alleen gebruikt worden om te spreken over de emotionele gevolgen van het misdrijf
Pasje
"Wij hadden graag tijdens het proces meer verteld over hoe wij tegen de zaak aankijken. Dat onze dochter volgens ons wel degelijk haar politiepasje heeft laten zien aan de verdachte. Volgens ons wist hij wel degelijk dat hij op een agente schoot", aldus de moeder.
Deel deze pagina
video
video
»
»
»