Uitzending Bevrijdingsdag

Video 65 jaar bevrijding

Mesch, in het puntje van Zuid-Limburg, was het eerste Nederlandse dorp dat op 12 september 1944 werd bevrijd... door de Amerikanen. Willy van Hoven maakte als 9-jarige jongen de bevrijding van het dorp mee. Met zijn familie bracht hij angstige uren door in de schuilkelder, tot een buurman riep dat de Amerikanen er waren. Pierre Smeets woonde als jongen met zijn ouders en broers op de boerderij die als eerste in Nederland werd bevrijd. Hij maakte foto's van de eerste bevrijders.

• Mesch, het eerste bevrijde dorp

  Mesch, in het puntje van Zuid-Limburg, was het eerste Nederlandse dorp dat op 12 september 1944 werd bevrijd... door de Amerikanen. Willy van Hoven maakte als 9-jarige jongen de bevrijding van het dorp mee. Met zijn familie bracht hij angstige uren door in de schuilkelder, tot een buurman riep dat de Amerikanen er waren. Pierre Smeets woonde als jongen met zijn ouders en broers op de boerderij die als eerste in Nederland werd bevrijd. Hij maakte foto's van de eerste bevrijders.

• Venlo in de frontlinie

  Venlo was frontstad in het zuiden van Nederland. In de winter van 1944/1945 verwoestten granaatbommen de... stad. Deze 'granaatwinter', zoals hij nog in de volksmond heet, heeft diepe sporen nagelaten. Carola Verberne maakte als jong meisje vele angstige momenten in de schuilkelder door, omdat haar ouders niet weg wilden. Pianist en hobby-filmer Wyke Jordans moest met zijn familie halsoverkop het huis uit. Maar hij wilde zijn films niet onbeheerd achterlaten. Verkleed als dorpsgek ging hij door de Duitse linie heen terug naar huis om ze op te halen.

• Het drama van Veghel

  Twee boerengezinnen uit Veghel waren de oorlog betrekkelijk goed doorgekomen. Na de bevrijding besloten ze te... gaan kijken bij een nabij gelegen boerderij, die in vlammen was opgegaan. Vijf kinderen, vier jongens en een meisje renden vooruit over de akkers. Een van hen vond een stuk metaal, met een pin eraan. En trok. Het meisje rende weg om het "te gaan zeggen", maar de knal die volgde zei genoeg. Vier kinderen in de leeftijd van 9 tot 11 jaar stierven. Drie zussen, Mien, Annie en Leny van Asseldonk vertellen hoe de gebeurtenis hun leven heeft beïnvloed.

• Joodse onderduikers in Eibergen

  In Eibergen zaten tijdens de oorlog veel joden ondergedoken. Velen van hen verscholen zich in holen in het... bos. Zij zijn allen verraden en later omgekomen. Herman Schepens van het Historisch Museum in Eibergen vertelt erover.Bep Dormits-Menco zat zelf als joods meisje met haar moeder ondergedoken bij de buren in Eibergen. Haar vader en broertje zaten in het bos en overleefden de oorlog niet. Bep herinnert zich de bevrijding als een heel gelukkig moment.

• Gevaarlijke missies van de crossers in de Biesbosch

  De Biesbosch, met z'n talloze kreekjes en aftakkingen, was perfect om geheime boodschappen, medicijnen en... mensen over te zetten van bezet naar bevrijd gebied en vice versa. Van alle mannen die dat deden is er nog een in leven: Piet van de Hoek. Om aan de Arbeitseinsatz te ontkomen dook hij onder in de Biesbosch en werd actief in het verzet. Hij vertelt over de gevaarlijke missies die de zogenoemde 'crossers' uitvoerden in het gebied.

• De eerste bevrijders van Breda

  Het verhaal van mevrouw Braat- an Unik die de eerste Poolse bevrijders Breda zag binnenkomen. Voor de heer... Muller was de bevrijding geen feest. Hij was er getuige van hoe een Poolse bevrijder werd doodgeschoten door Duitse soldaten.

• De hongertocht naar het noorden

  Een halve mud aardappelen - zo'n 35 kilo - is het verschil tussen leven en dood in de hongerwinter van... 1944/1945. Tonnie van de Linden uit Utrecht ging op hongertocht naar het noorden. Ze liep van Utrecht naar Staphorst om haar twee kleine kinderen in leven te kunnen houden.

• Ochten en 'Operatie Ooievaar'

  In december 1944 lieten de Duitsers de Rijndijk bij Driel springen zodat de Betuwe in de winter van 1944-1945... onder water kwam te staan. Het werd de operatie 'Ooievaar' genoemd. De reden hiervoor was, dat de Engelsen dan niet verder zouden oprukken. Deze onderwaterzetting had veel gevolgen voor de burgers en het achtergebleven vee. Roel van de Hatert moest met zijn familie Ochten verlaten en kwam na omzwervingen in Friesland terecht. Zijn achterneef Hannes van de Hatert werd geevacueerd en vluchtte later voor de Duitse SS. Bij terugkomst in Ochten, na de bevrijding, blijkt er veel verwoest te zijn.

• Franse bevrijders in Drenthe

  Wat niet iedereen weet is dat ook de Fransen Nederland hebben helpen bevrijden. In Drenthe zijn het Franse... parachutisten in dienst van de RAF die de weg bereiden voor de Canadese troepen. Eén groep zou landen bij de brug van Appelscha, maar wordt per ongeluk gedropt boven een bos in Diever. De dochter van de eigenaar van het postkantoor daar ontfermt zich over de soldaten. En tot vandaag is de inmiddels hoogbejaarde 'Geesje la Postiere' geliefd bij de even zo hoogbejaarde Franse parachutisten. In het Stoottroepenmuseum in Assen ontmoet Geesje van de Werff een van hen, de Franse commandant Edgar Tupet-Thomé.

• Canadese scholieren bij 65 jaar bevrijding

  Bij het Bevrijdingsdefilé in Wageningen zijn ook een paar duizend scholieren uit Canada. Ze zijn speciaal... naar Nederland gekomen in het kader van 65 jaar Bevrijding. Het afgelopen jaar hebben ze zich op school intensief op deze reis voorbereid. En dezer dagen zijn ze bij veel verschillende herdenkingen. Een fragment uit de documentaire 'De Canadezen komen' van Jan Eikelboom.

• Amerikaanse veteraan over het mislukken van Market Garden

  De Amerikaanse veteraan William McMahon vertelt hoe hij medesoldaten verloor bij gevechten in Eerde. Volgen... McMahon was Market Garden een goed plan, maar werd het uitgevoerd door de verkeerd mensen.

• Mensen verdronken door inundatie van Zeeland

  Op het Zeeuwse eiland Walcheren komen in een molen 44 mensen om het leven nadat het eiland door de... geallieerden onder water is gezet. J. Theune en K. Lievense vertellen over de gebeurtenis die ze van dichtbij meemaakten. De Zeeuwen geloven dat de inundatie nodig was om bevrijd te kunnen worden.

• Britse piloot over het bombardement op Walcheren

  De Britse oud-piloot Bradford vertelt hoe hij op 3 oktober 1944 de opdracht kreeg naar het Zeeuwse eiland... Walcheren te vliegen om daar de dijken te bombarderen. Het doel was Zeeland onder water te zetten, waardoor de Duitsers makkelijker te verdrijven zouden zijn. Hij had gemengde gevoelens bij die opdracht, omdat hij het moeilijk vond de Nederlanders op hun eigen grondgebied te bombarderen.

• Vluchtelingen in Nederland over vrijheid

  Yosuf Haydary (Afganistan) en Teuta Curri (Kosovo) verlieten hun vaderland om een veilig heenkomen te zoeken... in Nederland. Het was moeilijk om familie en vrienden achter te laten, maar ze moesten vluchten om te overleven. Ze vertellen wat vrijheid voor hen betekent.

• Arnhem is een spookstad na de bombardementen

  In september 1944 wordt Arnhem gebombardeerd en verandert in een spookstad. Bep de Ruiter-Vastenholt vertelt... hoe mensen op karren en wagens de stad verlieten en alles achter moesten laten. Ook Piet van Leeuwen vluchtte, naar zijn broer in Velp. Bij terugkomst na de bevrijding ligt het hele centrum in puin.