20 jaar na val dictatuur ligt Somalië in puin

Straatbeeld uit de Somalische hoofdstad Mogadishu.» Straatbeeld uit de Somalische hoofdstad Mogadishu. Foto: ctsnow / Flickr / Creative Commons 2.0 by

Door correspondent Kees Broere

Bijna twintig jaar geleden viel het bewind van president Mohammed Siad Barre in Somalië. Tot vreugde van de meeste mensen in het land. Het bewind van Barre was immers vooral voor dat bewind zelf goed geweest. De dictator vluchtte naar Zimbabwe, waar hij nog altijd verblijft. Somalië kon een nieuwe weg inslaan.

Anno 2010 kunnen we overzien waartoe die weg heeft geleid. Tot afscheiding van Somaliland in het noordwesten. Tot het autonome gebied Puntland in het noordoosten. Tot piraterij in de Somalische wateren. Maar vooral toch tot de enorme ellende die vrijwel elke oorlog met zich meebrengt. Tot op de dag van vandaag.

Lange tijd was in Somalië sprake van een burgeroorlog. Van strijd tussen leden van de vele clans, zoals de Darod en de Hawiye, die het land kent. En van strijd tussen sub-clans en sub-sub-clans. Want alle Somaliërs mogen dan dezelfde taal, cultuur en godsdienst kennen, de verschillende bevolkingsgroepen vechten vaak bitterhard om de politieke en economische macht.

Overleven
Een land dat twintig jaar lang geen gekozen regering kent, is ook een land waar van staatsvorming geen sprake meer is. Waar miljoenen mensen overleven dankzij het geld dat familieleden in de diaspora naar hen opsturen. Waar de talloze ontheemden nauwelijks hulp krijgen. En waar de grenzen niet meer worden gecontroleerd.

Dat laatste heeft het strijdtoneel in Somalië de afgelopen jaren sterk veranderd. Eind 2006 werd het bestuur van de zogeheten Islamitische Rechtbanken in de hoofdstad verdreven door troepen uit het buurland Ethiopië, die optraden namens de zogeheten Federale Overgangsregering voor Somalië, de TFG. Juist onder het bewind van de rechtbanken was voor het eerst sinds lang van relatieve rust en vrede sprake geweest.

Villa Somalia
De TFG zit nu in Mogadishu, is internationaal erkend, maar heeft zo goed als geen macht. En uit de restanten van de groep van Islamitische Rechtbanken is al-Shabaab ontstaan, een radicaal-islamitische rebellengroep die zegt zich gelieerd te hebben aan Al Qaida. Daarmee is Somalië nu ook het toneel geworden van internationale moslimterreur.

In de grotendeels kapotgeschoten hoofdstad wordt het bewind op de been gehouden door Amisom, een troepenmacht van de Afrikaanse Unie. President Sheikh Sharif Ahmed houdt zich schuil in Villa Somalia, het presidentiële complex. En de inwoners van Mogadishu, zij die nog niet zijn gevlucht, wachten op een politieke of militaire doorbraak. Tot die tijd leven zij van dag tot dag.

Deel deze pagina

Video

  • video Kees Broere mee op patrouille in Somalië Somalië als frontlinie in de strijd tegen terrorisme dus. Zeker nadat de rebellen van al-Shabaab onlangs... openlijk de kant hebben gekozen van al-Qaida. Daarmee is de kans groot dat Somalië een nieuwe uitvalsbasis wordt voor moslimterroristen. Een kleine Afrikaanse vredesmacht staat voor de vrijwel onmogelijke taak, de opmars van al-Shabaab te stoppen. Journalisten berichten zelden vanuit het gevaarlijke land, maar het is correspondent Kees Broere en cameraman Sven Torfinn gelukt om naar Mogadishu te reizen.
  • video VS actief betrokken bij groot offensief Somalië De Verenigde Staten zijn actief betrokken bij de voorbereiding van een groot offensief van het Somalische... leger tegen radicaal-islamitische rebellen in de hoofdstad Mogadishu. Amerikaanse luchtsteun en speciale eenheden moeten ervoor zorgen dat Mogadishu niet in handen valt van moslimextremisten, die banden hebben met al-Qaida.

Audio

  • Kees Broere mee op patrouille in Somalië Levensgevaarlijk is het in Somalië. Eén van de strijdende groepen die delen van het land controleert is al-Shabaab, een... extremistische islamitische groepering, die ook buiten Somalië opereert. Correspondent Kees Broere is het gelukt wat rond te reizen in de hoofdstad Mogadishu. En hij kon op bezoek bij de president. Daar kom je niet zomaar.

Video en Audio

Meer video en audio