» Betogers in de straten van Teheran tijdens een protest op 4 november 2009 Foto: AFP Door verslaggever Jeroen Wollaars
Er is geen leider, geen organisatie, maar iedereen weet er van. 22 Bahman is een begrip in Iran. Onze kalender zou zeggen: 11 februari. Aanstaande donderdag. Op die dag viert de Islamitische Republiek zijn 31ste verjaardag. En net als op andere officiële feestdagen zal er opnieuw massaal gedemonstreerd worden, is de verwachting.
Sinds de omstreden herverkiezing van president Ahmadinejad in juni 2009 gaat het zo. De laatste keer in de december, toen op de heilige herdenkingsdag Ashura acht mensen omkwamen en zo'n duizend demonstranten werden opgepakt. Hoeveel mensen de straat op zijn gegaan weet niemand precies, maar sommigen schatten dat op het hoogtepunt drie miljoen mensen door Teheran liepen.
De laatste tijd is Iran niet echt meer gewend aan buitenlanders. De meesten zijn het land ontvlucht of uitgezet. Als ik door de straten van Teheran loop word ik aangestaard en aangeklampt. En soms uitgescholden, ook dat. Maar de meeste mensen willen weten wat ik van Iran vindt en verontschuldigen zich in één moeite door voor hun regering.
Vijandige toon
Al snel komt dan 22 Bahman en de Groene Beweging ter sprake. Niemand is er lid van, weinigen zien Mousavi als kopstuk - in de meest romantische visie leidt het volk de beweging. Het zijn de gewone mensen die protesteerden. De vrouwen vaak voorop. Eerst tegen die verkiezingen, maar steeds meer mensen halen er uit wat er voor hen in zit. De één wil een vrije pers. De ander wil zelf kunnen kiezen om een hoofddoek te dragen of niet (nu is dat verplicht). Weer een ander wil af van het systeem van ayatollahs die boven de regering staan en het laatste woord hebben in regeringszaken.
Wat me opvalt, is dat niet alleen in de hoofdstad bij 'de elite' gesproken wordt over verzet. In kleinere steden klagen mensen over de enorme inflatie, over hoge werkeloosheid, over de vijandige toon van de regering die het land steeds verder lijkt te isoleren. Veel mensen zijn het zat. Spreken openlijk met me over wat zij de doorgeslagen islamisering van hun land noemen.
Keihard
Hun ogen, de ogen van de enorme Iraanse diaspora en die van velen over de hele wereld zullen op de 11e opnieuw op de straten van Teheran gericht zijn. Er zijn solidariteitsdemonstraties gepland, ook in Nederland.
Het regime heeft al aangekondigd keihard op te zullen treden tegen demonstranten. De mensen die ik spreek zijn er niet (meer) bang voor. Want: "Het is niet de vraag of er iets gaat veranderen in Iran, maar wanneer".
»
»
»
»
»
»
»