» Op een geitenhouderij in Vinkel is Q-koorts geconstateerd Foto: ANP Door verslaggever Rob Koster
Vandaag begint het ruimen van tienduizenden geiten in Nederland. Alhoewel de minister van Landbouw liever geen beelden op de televisie ziet, zullen die er toch komen. Vlak voor de Kerst zien veel boeren een deel van hun veestapel vernietigd worden en dat is een drama voor die boeren en hun gezinnen.
Zieke mensen
Er is op dit moment iets minder aandacht voor mensen die ziek zijn geworden van de Q-koortsbacterie. Dat komt omdat de besmettingen zich nauwelijks voordoen in de winter. In het voorjaar, als besmette geiten gelammerd hebben en vooral bij droog weer, waait de bacterie over het land richting woonwijken in dorpen en steden.
De Q-koorts bacterie (Coxiella Burnetii) waait dan met tientallen miljarden door de besmette gebieden in Nederland. Vanaf 2007, bij de eerst genoteerde grote uitbraak in Herpen, in Brabant, worden mensen ernstig ziek. Tot die tijd was Q-koorts een beroepsziekte die incidenteel voorkwam bij mensen die beroepshalve in contact kwamen met geiten of schapen of andere dieren.
Gevaar
Terwijl de bacterie met miljarden vrijkomt bij vroeggeboortes van geiten zijn één of twee bacteriën genoeg om iemand ziek te maken. Soms merken mensen niets van de besmetting, soms krijgen ze griepachtige verschijnselen. Twintig procent van de zieken komt met een ernstige longontsteking of andere klachten in het ziekenhuis terecht.
Zwangere vrouwen met Q-koorts lopen een verhoogd risico op een miskraam. Sommige mensen houden jarenlang chronische vermoeidheidsverschijnselen door de Q-koorts. Een paar procent krijgt chronische Q-koorts; een levensgevaarlijke ontsteking aan de hartklep. Die mensen moeten soms levenslang met antibiotica behandeld worden of een operatie ondergaan waar bij de hartklep vervangen wordt.
Bio-terreur
Dat een besmette geit via een vroeggeboorte miljarden bacteriën de lucht in kan sturen en daarmee vele mensen ziek kan maken is het grote gevaar van Q-koorts. Vanwege dit angstaanjagende effect staat de coixella burnetii bacterie op de lijst van bio-terreurwapens.
De Amerikaanse Centers for Disease Control (CDC's) waarschuwen hun landgenoten voor de risico's van Q-koorts in Brabant. Eerdere grote uitbraken van Q-koorts in Australië en Canada hebben niet geleid tot grootschalige besmetting bij mensen. Nederland heeft op dit moment te maken met de grootste Q-koorts uitbraak bij mensen uit de geschiedenis.
Waarom?
Het gezaghebbende Amerikaanse wetenschappelijk tijdschrift Nature presenteerde vorig jaar onderzoek dat wellicht een verklaring geeft. De onderzoekers schetsen een verband tussen aan de ene kant de hoeveelheid vee (koeien, varkens, kippen, geiten) en aan de andere kant de bevolkingsdichtheid.
Uit dat onderzoek kwam naar voren dat als in een dichtbevolkt gebied heel veel dieren worden gehouden, de kans op infectieziektes vergroot wordt. Het verschil tussen Nederland en Australië en Canada is die bevolkingsdichtheid. Vooral in Brabant is het risico groot. Verreweg de meeste patienten (dit jaar bijna 2300) en de doden (zes tot elf) komen uit die provincie.
Deel deze pagina
»
»
»
»
»
»
»