7 juli vorig jaar. Londen viert nog feest, want de stad (en niet Parijs) mag de Olympische Spelen van 2012 organiseren. En dan, midden in de drukke ochtendspits, blazen vier zelfmoordterroristen zich op in de metro en een dubbeldekker. Het geluid van sirenes echoot al snel door de straten. De rode uiteengereten dubbeldekker staat midden op de weg. 52 mensen komen om het leven, bijna 800 mensen raken gewond.
Nu wordt er herdacht, want Londen staat vandaag in het teken van de aanslagen. "Een zwart uur in onze geschiedenis", noemt de Britse staatssecretaris van Cultuur, Tessa Jowell, het moment van de reeks aanslagen op die zomerse julidag, één jaar geleden. Voor vandaag organiseerde Jowell een herdenkingsprogramma.
Op 7 juli 2005 stappen vier mannen om 7.15 uur in de metro vanaf station Luton. In hun grote rugzak dragen ze allen kilo's gevaarlijke explosieven. Bijna drie kwartier reizen ze samen naar het centrum van Londen. Ze stappen uit op het station King's Cross. Op videobeelden is te zien dat ze daar ieder hun eigen weg gaan. Om 8.50 uur blazen Mohammad Sidique Khan, Shehzad Tanweer en Germaine Lindsay zich op in de Londense metro.
Vandaag, ook om 8.50 uur, zijn er bloemen gelegd op het metrostation King's Cross om de eerste drie bommen te herdenken. De Londense burgemeester Ken Livingstone deed dat samen met de directeur van het Londense metro- en busbedrijf.
"Door een probleem met de stroom zijn er enkele explosies geweest in de metro", is de reactie van de Londense metro. De eerste uren na de aanslag is het onduidelijk wat er is gebeurd. 500 metro's worden stilgezet. Alle 200.000 passagiers moeten uitstappen. Intussen loopt de vierde zelfmoordenaar met zijn rugzak nerveus rond, wetend wat zijn kameraden hebben aangericht. Uiteindelijk neemt Hasib Hussain bus 30, zoekt een plekje bovenin de dubbeldekker en brengt om 9.47 uur zijn bom tot ontploffing op Tavistock Square.
Daar en op hetzelfde tijdstip legde de Londense burgemeester vandaag ook bloemen. Uit eerbetoon aan de 13 mensen die hier de dood vonden. Op de plekken waar de bommen ontploften, worden eveneens monumenten onthuld. Veel slachtoffers en nabestaanden zullen daar bij zijn.
"Iemand belde me dat bij Tavistock Square een bus is ontploft en dat er allemaal lichamen op straat liggen." Het is 10 uur. Langzaam maar zeker komt er informatie over de aanslagen binnen bij de televisiestations. "Vanuit de taxi zag ik allemaal mensen gewond en verward uit de metrostations komen. Niemand weet wat er is gebeurd, maar er gaan geruchten over doden en terroristische aanslagen." Om 12.00 uur, ruim drie uur na de eerste ontploffingen, zegt premier Blair het zelf ook: "Er is een serie terroristische aanslagen gepleegd in Londen. Er zijn doden gevallen en zwaargewonden."
En vandaag om dat tijdstip (13.00 uur Nederlandse tijd) stond het land 2 minuten stil bij de aanslagen. "Door die 2 minuten wordt het hele land met elkaar verbonden", zegt de Britse staatssecretaris van Cultuur. "Door de stilte, het monument en de herdenkingen heeft iedereen een manier om de doden te eren. Het onbeschrijfelijke verdriet krijgt zo toch een vorm."
Aan het eind van die gruwelijke dag in juli wordt de balans opgemaakt. De aanslagen dragen alle kenmerken van al-Qaida: op meerdere plaatsen, in de spits, gericht op het maken van zoveel mogelijk slachtoffers. Livingstone: "Een laffe terroristische aanslag." Blair: "Een slachtpartij onder onschuldige mensen, maar wij laten ons niet intimideren door terrorisme."
Een jaar later is de betrokkenheid van al-Qaida nog steeds onduidelijk. Een openbaar onderzoek is er nooit gekomen. De Britse regering voelt er niks voor. Maar herdenken doet het land uitgebreid. Gedurende de hele dag is iedereen welkom in Regent's Park om er een bloem te leggen. Later wordt er een speciale herdenkingsdienst gehouden, waarvoor alle overlevenden zijn uitgenodigd. Drie Londense zangeressen zullen voor hen een speciaal lied zingen, geschreven door een nabestaande. En aan het eind van de dag worden de namen van alle 52 doden voorgelezen.
Deel deze pagina
»
»
»