Door NOS-correspondent Wouter Zwart
Rembrandt leeft! Hij is 1.60 meter lang, heeft spleetogen en woont in een dorp niet ver van Hongkong. Hij werkt elke dag in een atelier, samen met Van Gogh, Picasso en Michelangelo. Geen van de meesters had ooit kunnen denken dat ze anno 2006 zij aan zij zouden voortleven. Toch gebeurt het. In China.
De kunstenaarsgemeenschap Dafen ligt verscholen tussen de wolkenkrabbers van de metropool Shenzhen. Met zijn kleurrijke woningen en smalle straatjes vol galerieën heeft het zowaar wat weg van het beroemde Franse kunstenaarsdorp Saint-Paul de Vence.
Toch is er een belangrijk verschil. In Dafen is het overgrote deel van de collectie gekopieerd. Jaarlijks worden hier honderdduizenden reproducties gemaakt van oude meesters. Nep dus, maar wel hele goede nep. Sommige werken zijn niet van echt te onderscheiden.
Vijftig euro
Handig als je een duur kasteel in de Loire hebt gekocht, maar geen geld meer hebt voor een Monet. Hier koop je er één voor vijftig euro. Via internet kun je 'm bestellen en laten opsturen.
Een van de kopiërende kunstenaars is Xu Dongliang. Hij is een van de weinigen die de technieken van Rembrandt onder de knie wist te krijgen. Nu schildert hij zo'n zes Rembrandts per jaar, afhankelijk van de vraag. "Ieder schilderij kost me drie tot vier dagen. Dat kan wel sneller, maar voor het beste resultaat moet je de verflagen soms laten drogen."
"Ik heb nog nooit een echte Rembrandt gezien. Ik ken zijn werk alleen uit catalogussen. Om zijn stijl te leren kennen, heb ik elk detail nauwkeurig bestudeerd. Maar het is moeilijk om te kopiëren van zo'n klein plaatje in een boek. Vooral de ogen en de neus zijn lastig."
Wu Ruizhou beaamt dat. De bekendste kunsthandelaar van Dafen bewondert Rembrandts karakter: "Zijn stijl is eigenzinnig. Zo hield hij van lelijke modellen, waar anderen schoonheden schilderden. Rembrandt zag pracht in lelijkheid."
Schilderfabriek
Wu behoorde tot de eerste kunstenaars die in 1989 naar Dafen kwamen. Het initiatief daartoe was genomen door een schilder uit Hongkong die over de grens in China een goedkoper alternatief zag voor de peperdure huur van ruimte in Hongkong.
Al snel ontstond een collectief van schilders en galeriehouders, die het dorpje maakten tot een oase van ongebondenheid in het strak geregeerde China. Zeventien jaar later heeft Dafen twintig schilderfabrieken, honderden ateliers en duizenden kunstenaars.
Hoewel in Dafen ook originele kunst wordt gemaakt, zit het grote geld in reproducties. In kleine benauwende zalen werken jongens en meisjes aan rijen met dezelfde olieverfwerken. Sommigen produceren tientallen Zonnebloemen van Van Gogh
per dag. Ze liggen in dikke stapels te koop in de winkels. Drie euro voor een A4-formaat. Inclusief een houten lijst.
Internet
Verboden is het niet, al dat kopiëren. Internationale regels stellen dat van vervalsing geen sprake is, wanneer eerlijk wordt gemeld dat het om een reproductie gaat.
U kunt dan ook rustig bestellen via internet. En aan al uw wensen wordt voldaan. Uw eigen gezicht in de plaats van Mona Lisa? Geen probleem. Of wat dacht u van een Nachtwacht van uw hele familie? Die is wel wat duurder.
Maar ach, altijd beter dan de miljoenen die het echte doek moet kosten.
Vanavond in NOS De Nachtwacht een reportage van Wouter Zwart over deze kopiërende kunstenaars in China. Nederland 2, 23.30-00.05 uur.
»
»
»