Door buitenlandredacteur Marc Bessems
Ze had donkerblond haar en groene ogen. Mirta Díaz Balart groeide op in Banes, een welvarend dorpje in het oosten van Cuba. Haar vader was er burgemeester en jurist bij de omstreden Amerikaanse United Fruit Company, de belangrijkste werkgever in Banes.
Papa Díaz Balart was een goede vriend van dorpsgenoot Fulgencio Batista, de latere dictator van Cuba. Haar broer, Rafael Díaz Balart was de beste vriend van Fidel Castro, een lange, knappe man uit Biran, een half uur verderop.
Fidel studeerde rechten, Mirta filosofie en het klikte. In 1948, op 22 jarige leeftijd trad Fidel in het huwelijk met Mirta. Het stel kreeg in 1949 een zoon, het enige officiële kind van Castro: Fidelito, 'kleine Fidel'. Ze woonden in een stadsappartement in de wijk Marianao in Havana, maar de relatie verliep moeizaam.
Breuk
Terwijl Fidel druk bezig was zich politiek in de nesten te werken, bleef Mirta thuis. Terwijl haar man zich ontpopte als revolutionair, koos haar familie steeds meer voor de bevriende Batista, Fidels aartsvijand.
Toen Batista in 1952 na een staatsgreep alle macht naar zich toe had getrokken, werd de familie Díaz Balart beloond. Mirta's vader werd minister van Transport en Communicatie, haar broer Rafael, Fidel Castro's jeugdvriend, werd minister van Binnenlandse Zaken, medeverantwoordelijk voor de gevreesde geheime politie van Batista.
De breuk tussen Fidel en zijn schoonfamilie was een feit, maar nog niet definitief.
Ommekeer
Op 26 juli 1953 viel Fidel samen met z'n broer Raúl en een handjevol revolutionairen de kazerne van Moncada aan. De meeste aanvallers werden gedood. Waarschijnlijk dankzij de macht en invloed van zijn schoonfamilie werden Fidel en Raúl gespaard.
Vanuit de gevangenis schreef Fidel regelmatig brieven naar zijn vrouw, maar ook naar zijn minnares, de revolutionair Natalia Revuelta. Op een dag werd een brief voor Natalia bij Mirta bezorgd. Ze was kapot van de ontdekking.
Het definitieve einde kwam later, toen Fidel hoorde dat zijn machtige schoonfamilie een uitkering had geregeld voor Mirta. Geld van de dictator voor de vrouw van een revolutionair, Fidel voelde zich diep beledigd.
In 1954 vroeg Mirta de scheiding aan en vertrok naar de Verenigde Staten. Ze nam Fidelito mee.
Opnieuw voelde Fidel zich verraden: zijn ex had hun zoon meegenomen naar het door hem zo gehate Amerika. Fidel Castro begon een lange juridische strijd om zijn zoon. Hij weigerde toe te stemmen met de scheiding zolang Fidelito niet bij hem was.
Fidelito Castro Díaz Balart
In 1955 kregen de Castro-broers amnestie van de gehate Batista en werden ze vrijgelaten. Al snel vertrokken ze naar Mexico, waar ze koortsachtig verder werkten aan plannen om Batista omver te werpen. Hier voegde zich Ernesto 'Che' Guevara bij het revolutionaire gezelschap.
Nu Castro op het punt stond om met zijn kameraden naar Cuba af te reizen voor een nieuwe poging om Batista te verjagen, belde hij Mirta.
Het was september 1956. Mirta liet zich overreden en de twee spraken af dat Fidelito twee weken bij zijn vader zou blijven. Eenmaal in Mexico liet Fidel zijn zoon niet meer gaan. Twee weken werden twee maanden, twee maanden werden twee jaar.
Toen Batista was gevlucht, liet Fidel Castro zijn zoon overkomen. Fidelito stond naast hem op een tank tijdens de triomfantelijke intocht in Havana. Mirta kon geen kant meer op. Ze bleef nog een paar jaar in Cuba, maar vertrok uiteindelijk naar Madrid met haar tweede man.
Fidelito bleef achter, studeerde kernfysica in de Sovjet-Unie en is het enige kind van Fidel Castro met een (bescheiden) functie binnen het regime.
Maffia
Mirta's familie, aanhangers van Batista, vertrok naar Miami. Van invloedrijke ministers tot banneling, dankzij Fidel Castro, de man die Mirta had bedrogen en haar zoon ontvoerde.
Rafael Díaz Balart, ooit Fidel's beste vriend en zwager, werd een van zijn felste tegenstanders en een drijvende kracht achter de anti-Castro-lobby in Miami.
Rafael's zoon, Lincoln, werd de eerste Cubaan in het Amerikaanse Huis van Afgevaardigden. Lincoln, een Republikein, heeft op zijn minst enorme invloed op het Amerikaanse Cuba-beleid.
Een andere zoon, Mario Díaz Balart, is lid van het Congres voor Florida. Fidel Castro schaart zijn voormalige schoonfamilie bij de 'Maffia van Miami' en de Díaz Balart-clan zet zich al jarenlang in voor een harde Amerikaanse lijn tegen Cuba.
Haat en nijd
De haat en nijd tussen Castro en de Cubaanse ballingen in Miami is niet los te zien van deze vete. En zo zijn er nog duizenden: veel Cubaanse families zijn politiek en geografisch verscheurd. Het grootste slachtoffer van de Cubaanse revolutie is wellicht de Cubaanse familie. Ook die van Fidel Castro.
»
»
»