Volgens alle opiniepeilingen bestaat de kans dat de Democraten de meerderheid in het Congres overnemen van de Republikeinen op 7 november. Maar hoe gaat dat nou in z'n werk? De Amerikaanse Congresverkiezingen nader verklaard.
Senaat
Het Amerikaanse Congres bestaat uit twee huizen: de Senaat en het Huis van Afgevaardigden.
De Senaat telt 100 zetels, twee voor elke staat. De voorzitter van de Senaat is de vice-president. Hij mag meestemmen bij een gelijk aantal stemmen van de senatoren. Elke twee jaar wordt eenderde van de Senaat gekozen door de inwoners van de staat die zij vertegenwoordigen. Dat betekent dat dit jaar 17 Democratische zetels en 12 Republikeinse zetels op het spel staan.
De Republikeinen bezitten 55 zetels, de Democraten 44, er is één onafhankelijk senator (Jim Jefford uit Vermont) die meestal met de Democraten meestemt.
In vijf staten wordt het spannend. Daar kunnen de Republikeinen hun zetel verliezen. Als dat gebeurt, de kans daarop is aanwezig, dan hebben de Democraten de meerderheid in de Senaat. Het gaat om de staten Tennessee, New Jersey, Montana, Missouri en Virginia.
De Founding Fathers hebben de Senaat in het leven geroepen als tegenwicht voor het Huis van Afgevaardigden. In dat lichaam worden de zetels verdeeld naar rato van het bevolkingsaantal van elke staat.
In de achttiende eeuw vreesden de kleine, bevolkingsarme staten dat zij zouden worden overstemd door de grote staten. Daarom werd de Senaat in het leven geroepen. Elke staat, groot of klein, zou twee vertegenwoordigers krijgen in de hoofdstad. Op die manier kon de invloed van de grote staten enigszins worden ingeperkt.
Huis van Afgevaardigden
Voor het Huis van Afgevaardigden worden om de twee jaar verkiezingen gehouden. De Founding Fathers wilden dat het Huis de publieke opinie goed zou weerspiegelen. De Senaat moest het reflectieve lichaam zijn dat snelle stemmingswisselingen in het Huis, en eventueel daaruit voortvloeiende wetgeving, zou temperen.
Het Huis van Afgevaardigden telt 435 leden. Elke zetel in het Huis staat voor een aantal mensen. In 2000 is bepaald dat een zetel staat voor 646.952 inwoners. Daardoor heeft een 'lege' staat als North-Dakota slechts één vertegenwoordiger in het Huis en het volle Californië 35.
De leden worden elke twee jaar gekozen door de districten die zij vertegenwoordigen. Daarom voeren de Afgevaardigden vrijwel voortdurend campagne in hun eigen district. Dat is direct de reden waarom ruim 90 procent wordt herkozen.
Naamsbekendheid
De meeste kiezers kennen hun vertegenwoordigers en tegen die naamsbekendheid moeten nieuwelingen opboksen. Bovendien hebben zittende kandidaten een enorm financieel voordeel. Ze krijgen voortdurend geld toegestopt door de lokale industrie. De vertegenwoordiger moet in ruil subsidies binnenhalen in Washington.
In totaal hebben de Republikeinen in het Huis op dit moment 231 zetels tegen 201 voor de Democraten. Verder zijn er twee lege plekken en één onafhankelijke.
De voorzitter van het Huis van Afgevaardigden is na de vice-president de tweede in lijn van opvolging als de president komt te overlijden.
Naast Congresverkiezingen worden er op 'election day' nog talloze andere, veelal lokale, verkiezingen gehouden. Die gaan bijvoorbeeld over het nieuwe hoofd van de school, de plaatselijke hondenvanger of lijkschouwer en de chef van de lokale brandweer. Daarnaast kiezen de Amerikanen dit jaar ook 36 nieuwe gouverneurs.
»
»
»