Door Lex Runderkamp, onderzoeksjournalist NOS Journaal
We zijn het jaar 2005 in Nederland doorgekomen zonder terroristische aanslag. Is al die media-aandacht voor de dreiging van terrorisme overdreven of niet? Ook bij de NOS hebben we in het afgelopen jaar veel bericht over rechtszaken tegen terrorismeverdachten, over het stilleggen van treinverkeer, over de opwinding van politici, over invallen van politie en justitie in woonhuizen op zoek naar terroristen.
Maar er is dus gelukkig - nog geen bom afgegaan. En er is nog niemand veroordeeld wegens het voorbereiden van een terroristische aanslag. Dragen we als NOS bij aan een gevoel van onveiligheid door er zo boven op te zitten?
Ik vrees van wel, maar het is tegelijk ook onvermijdelijk.
Russen
De vraag of terrorisme in Nederland zal toeslaan zoals in Madrid of Londen is net zo moeilijk te beantwoorden als voorheen de vraag of de Russen Europa zouden binnentrekken. Die vrees is uiteindelijk onterecht gebleken. Er zijn miljarden guldens en euro's aan uitgeven om een verdediging te bouwen. Al vrij snel verloor het publiek de overtuiging dat de Russen echt zouden komen.
Zover is het met de terrorismedreiging nog niet. Niet alleen de overheid houdt serieus rekening met een mogelijke aanslag, ook een groot deel van het publiek gelooft daar in. En dan zou het wel heel gek zijn als de media niet voortdurend onderzoeken wat er bekend is over die dreiging.
- Wilde de Hofstadgroep echt een aanslag plegen of was alles wat de AIVD daarover heeft opgevangen grootspraak?
- Moet Nederland terroristische reacties verwachten omdat we deelnemen aan operaties in Irak en Afghanistan?
- Zijn de voorbereidingen van de overheid tegen aanslagen in orde?
Totnutoe is het beeld redelijk overzichtelijk. De Hofstadgroep was niet in staat om een grootschalige aanslag te plegen. De moord op Theo van Gogh was geen terroristische operatie van de Hofstadgroep, maar een individuele misdaad van Mohammed B., die het gevolg was van religieus fanatisme.
Individuen die meedoen aan het publieke debat over de islam lopen zeker gevaar. Maar daaruit mag je niet concluderen dat er treinen en metro's zullen ontploffen. De woede van de Hofstadgroep, zoals die door het Openbaar Ministerie in beeld is gebracht, richt zich op individuen zoals Hirsi Ali en Wilders, niet op de samenleving als zodanig.
Terroristje spelen
Het is eigenlijk heel jammer dat de rechtbank verbiedt dat wij het proces tegen de Hofstadgroep rechtstreeks uitzenden (via internet bijvoorbeeld). Wie al die dagen zou kunnen kijken of luisteren ontdekt dat de dreiging van de Hofstadgroep ernstig genuanceerd moet worden. Veertien verdachten met jongensachtige verhalen die zeggen ze zelf soms graag "terroristje spelen". Dat gaf aanzien in de groep, daarmee verleidden ze meisjes en het bracht een spannend samenzweren tegen de geheime dienst van Nederland.
Als er op korte termijn een grote aanslag in Nederland plaatsvindt, zal de Hofstadgroep er waarschijnlijk niets mee te maken hebben. Dus moeten we als NOS blijven uitzoeken wat er achter de schermen gebeurt. Dat zal soms tot onrust leiden. Maar wij gaan ervan uit dat u toch wilt weten hoe de wereld in elkaar zit.
»
»
»