De G8 is een informele groep van de zeven grootste industriële mogendheden (Canada, Frankrijk, Duitsland, Italië, Japan, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten) en Rusland. De eerste landen vormen de top zeven van de wereld met hun bruto binnenlands product. De groep overlegt vooral over financiële en economische zaken, maar de laatste jaren houdt ze zich ook steeds meer bezig met politieke thema's, veiligheid en milieu.
Het begon allemaal in 1975 toen de Franse president Giscard d'Estaing de leiders van Japan, de VS, Duitsland, Groot-Brittannië en Italië uitnodigde om over de economische problemen van dat moment te praten. In 1976 kwam Canada erbij en in 1998 trad Rusland toe tot de G7 en gaf de groep zijn nieuwe naam.
Inmiddels lijkt de samenstelling wat verouderd: China, dat een steeds belangrijkere rol is gaan spelen in de wereldeconomie, mag niet meepraten. Landen met een groeiende en veelbelovende economie, zoals India en Brazilië, hebben ook geen stem in de overleggen.
De G7 bestaat nog als een groep ministers van Financiën. Er zijn nog meer groepen met als naam de G en een getal, zoals de G20, ook een groep van ministers van Financiën en de G77, een groep die over handel onderhandelt, maar zij hebben geen band met de G8. De G8 heeft geen vaste structuur of een permanent bestuur. Verder speelt de Europese Unie een rol. Die wordt vertegenwoordigd door de voorzitter van de EU en door de leider van het land dat voorzitter is van de EU tijdens de top van de G8.
Zetel
De zetel van de G8 verandert jaarlijks. De groep komt steeds bijeen in één van de zeven oorspronkelijke leden in de volgende volgorde: Frankrijk, de VS, Groot-Brittannië, Duitsland, Japan, Italië en Canada. De EU doet dus niet mee aan deze stoelendans. In 2006 zal Rusland voor het eerst als gastland optreden. Het land komt dan in het rijtje tussen Groot-Brittannië en Duitsland.
Het land waar de G8 dat jaar zetelt, op dit moment Groot-Brittannië, is verantwoordelijke voor het organiseren van de top en bepaalt ook de agenda. Deze jaarlijkse ontmoeting van de leiders van de landen biedt de mogelijkheid te discussiëren over belangrijke onderwerpen. Dat land moet ook optreden als woordvoerder van de G8.
Voorafgaand aan de top organiseert het gastland meestal verschillende bijeenkomsten, waar vertegenwoordigers van de leiders van een land, die sjerpa's worden genoemd naar de dragers die anderen helpen de Himalaya te beklimmen, bijeenkomen om over mogelijke agenda-onderwerpen te praten. Dit jaar is ook een netwerk van Afrikaanse vertegenwoordigers actief.
Resultaten
Naast het spreken over belangrijke onderwerpen hebben de G8 al verschillende concrete zaken op hun conto staan, zoals:
- Het opzetten van het Global Health Fund, een fonds om aids, tuberculose en malaria te bestrijden. De G8 hebben 1,4 miljard dollar aan dat fonds gegeven.
- Het aangaan van een nieuw relatie met Afrika door middel van het het G8 Afrika Actie Plan, als antwoord op het door Afrika geleide Nieuwe Partnerschap voor de Ontwikkeling van Afrika (NEPAD).
- Het maken van veilige nucleaire faciliteiten in Rusland, door middel van het Mondiaal Partnerschap tegen het Verspreiden van Wapens en Massavernietigingsmateriaal. De afgelopen tien jaar werd hier 20 miljard dollar voor uitgegeven.
- Ook werd het Initiatief voor Arme Landen met Hoge Schulden (HIPC) gelanceerd, om de schulden van de armste landen ter wereld kwijt te schelden.
De hoofdthema's voor de G8-top van 2005 zijn Afrika en klimaatverandering. Afrika krijgt aandacht als armste continent. Met de top willen de G8-landen ook internationale aandacht vragen voor het aanpakken van die twee kwesties.
Kritiek
Toch is er niet alleen maar lof voor de inspanningen van de zeven rijkste landen en Rusland. Hen worden meer woorden dan daden verweten.
Anti-globalisten zeggen dat de G8 helemaal niet bezig zijn met het bestrijden van armoede, maar dat het in werkelijkheid gaat om de politieke krachtsverhoudingen. Zij zien liever dat de rijke landen ophouden met de belangen van hun multinationals te behartigen en te proberen de markten van arme landen open te breken.
De antiglobalisten hebben de afgelopen jaren dan ook voor de nodige protestacties gezorgd tijdens G8-toppen. Zo werd de top in de zomer van 2001 in het Italiaanse Genua overschaduwd door demonstraties, waarbij stenen en benzinebommen werden gegooid naar de ME, die dat beantwoordden met waterkanonnen en traangas. Er viel zelfs een dode: een demonstrant werd doodgeschoten door een politieagent, enkele uren voordat de top begon.
»
»
»