Veeartsen: toezicht op gebruik antibiotica

Koeien in de weide» Koeien in de weide Foto: Flickr/F-L-E-X CC2.0 by-nc-nd

Door verslaggever Rob Koster

De dierenartsen in Nederland, verenigd in de Koninklijke Nederlandse Maatschappij voor Diergeneeskunde (KNMvD), willen een eigen toezichthouder voor het verstrekken van diergeneesmiddelen: de Veterinaire Diergeneesmiddelen Autoriteit (VDA).  

De VDA moet er voor zorgen dat het gebruik van antibiotica in de intensieve veehouderij met twintig procent omlaag gaat. Nu ligt het gebruik van antibiotica in de Nederlandse stallen vele malen hoger dan in andere landen.

Nederland produceert verhoudingsgewijs ook veel dieren voor de vleesindustrie. Zo wordt in ons land ieder jaar een half miljard kippen geslacht. 

MRSA-bacterie
Omdat dieren die vetgemest worden voor de vleesindustrie heel dicht op elkaar zitten, zijn ze vatbaar voor ziektes. Als één big niest, krijgt al snel een groot deel van de stal preventief antibiotica toegediend. In Nederland wordt dus veel antibiotica gebruikt.

En hoe meer antibiotica er gebruikt wordt, hoe groter de kans op het ontstaan van bacteriën die ongevoelig worden voor die antibiotica. 

In de afgelopen jaren is mede vanwege het hoge antibioticagebruik een groot deel van de Nederlandse stallen besmet geraakt met de veegerelateerde MRSA-bacterie. Deze variant van de gevreesde ziekenhuisbacterie is ongevoelig geworden voor een aantal groepen antibiotica. 

Waarschuwing
De MRSA-bacteriën zijn niet gevaarlijk voor gezonde mensen, maar kunnen dodelijke infecties veroorzaken bij mensen die geopereerd worden. Ongeveer een kwart van de varkensboeren en kalverhouders is besmet en kan daarom niet zomaar een ziekenhuis binnen lopen.

Overigens raken voorlopig alleen mensen, die in direct contact staan met dieren, besmet met deze veegerelateerde MRSA-bacterie. Het is dus vooral een probleem van boeren, dierenartsen en personeel van slachthuizen die met levende dieren in aanraking komen.
 
Deskundigen van het RIVM en het Centraal Veterinair Instituut zien de veegerelateerde MRSA-epidemie als een belangrijke waarschuwing. Overmatig antibioticagebruik in combinatie met een hoge concentratie dieren en slechte hygiëne, vormen een gevaarlijke voedingsbodem voor bacteriën die niet meer gevoelig zijn voor medicijnen.

Dat zet de gezondheidszorg op achterstand en kan er op termijn toe leiden dat sommige ziektes bij mensen niet meer te behandelen zijn of bepaalde operaties te gevaarlijk worden voor een patiënt.

Niet tevreden
Dit weekend kregen minister Gerda Verburg van Landbouw en leden van de Tweede Kamer een ruim 100 pagina's tellend onderzoek naar de MRSA-besmetting in Nederland. 

Boeren, dierenartsen, slachthuizen en de productschappen voor vee en vlees sloten vorig jaar een convenant af om het antibioticagebruik in de intensieve veehouderij omlaag te brengen. De rol van de dierenartsen was het beter registreren van het gebruik van antibiotica en de registratie hiervan.

Niet alle partijen waren tevreden over de snelheid waarmee dit gebeurde. Minister Verburg trok daarom een aantal maanden geleden een motie van de Tweede Kamer uit haar bureaulade en besloot het Deense model te gaan onderzoeken. Daarbij schrijven dierenartsen wel antibiotica voor, maar mogen ze geen medicijnen verkopen.

Dat heeft geleid tot hogere kosten voor de dierenarts, maar - zo luidt de algemene opinie in Denemarken - de boer weet nu wel zeker dat hij alleen medicijnen krijgt die echt nodig zijn. 

'Beter idee'
De Nederlandse dierenartsen denken niet dat zo'n systeem in ons land werkt. De Veterinaire Diergeneesmiddelen Autoriteit is volgens de KNMvD een beter idee.

Komende donderdag vergadert de Tweede Kamer over de MRSA-problematiek en het overmatige antibioticagebruik in de intensieve veehouderij. Het onderzoek naar het Deense model is dan waarschijnlijk nog niet afgerond.

Deel deze pagina

Video

  • video Interview met Ludo Hellebrekers, voorzitter KNMvD Veeartsen willen dat er een onafhankelijke toezichthouder komt op het gebruik van antibiotica. Een uitgebreid... interview hierover met Ludo Hellebrekers, voorzitter van de KNMvD.
  • video Veeartsen willen toezicht op gebruik antibiotica Dierenartsen willen een onafhankelijke toezichthouder op het gebruik van antibiotica. Want het hoge gebruik... van antibiotica in de intensieve veehouderij levert gevaar op voor de volksgezondheid. De veterinaire diergeneesmiddelenautoriteit, VDA, moet daar verandering in brengen.

Audio

  • Rob Koster over plannen veeartsen Veeartsen gaan zelf actie ondernemen om het gebruik van antibiotica terug te dringen. Ze willen dat er een onafhankelijke... toezichthouder komt die de veeartsen controleert. Er is al lange tijd een discussie aan de gang over het omvangrijke gebruik van antibiotica in de veehouderij. Een gesprek met verslaggever Rob Koster.

Video en Audio

Meer video en audio