De veiligheidsbarrière is een 640 kilometer lang hek, op sommige plaatsen een hoge muur, die Israël op de Westelijke Jordaanoever bouwt. In april 2002 besloot premier Sharon dat er een afscheiding moest komen om de Israëlische bevolking te beschermen tegen zelfmoordaanvallen van radicale Palestijnen, die hun acties vaak vanuit dit gebied voorbereiden. 

Enkele maanden geleden begon Israël daadwerkelijk in het noordwesten van de Westelijke Jordaanoever met de bouw van de muur. Op sommige plaatsen bestaat de muur uit een 5 meter hoge afrastering, terwijl elders de afscheiding is opgetrokken uit beton en een hoogte heeft van 8 meter. De basis is een brede betonlaag met een brede greppel, elektronische sensors en wachttorens. Aan weerszijden is een strook grond van honderd meter breed met zand zodat Israëlische legerpatrouilles direct verdachte voetstappen kunnen zien.

Het voornaamste argument van Israël om de muur te bouwen is dat het zelfmoordaanslagen van Palestijnse terroristen wil voorkomen. De huidige Israëlische regering noemt de afscheiding daarom militair noodzakelijk. Zij beklemtoont onder meer dat het om een tijdelijke maatregel kan gaan. Maar de enorme kosten die aan de muur zijn verbonden, wekken de indruk dat het een manier is om Palestijns grondgebied definitief te annexeren. Een kilometer muur kost naar schatting bijna 2 miljoen euro.

Israël vindt dat het het volste recht heeft om de eigen bevolking te beschermen tegen zelfmoordaanslagen. De regering wijst erop dat het aantal aanslagen drastisch is teruggelopen sinds grote delen van de muur gebouwd zijn. 

De regering in Jeruzalem stelt dat het Internationaal Gerechtshof in Den Haag niet bevoegd is over de muur te oordelen, omdat deze instelling alleen kan bemiddelen in politieke kwesties tussen twee staten. Israël ziet de Palestijnse autoriteit niet als een staat en verzet zich daarom tegen de bemoeienis van het Hof.

De Palestijnen stellen onder meer dat de muur in strijd is met de (IVe) Conventie van Genève (1949), (de Reglementen van) de Haagse Conventie (1907), het internationaal humanitair recht en de met Israël gesloten akkoorden. 

De Palestijnen vinden dat hen groot onrecht wordt aangedaan, doordat grond werd onteigend en Palestijnen afgescheiden worden van hun familie, bouwland en andere voorzieningen. Een groot aantal Palestijnse enclaves raakt volledig ommuurd en ge‹soleerd. Bovendien zou de muur de kolonisten politiek voordeel bieden, omdat de joodse nederzettingen in deze gebieden zo een definitief karakter krijgen. De Verenigde Naties spreken dan ook van een 'de facto annexatie'.

Het Internationaal Gerechtshof in Den Haag heeft de bouw door Israël van de veiligheidsmuur op Palestijns gebied als een illegale daad verworpen. De muur dient daar te worden afgebroken en Israël moet een schadevergoeding betalen aan benadeelde Palestijnen.

De aanleg van de muur kan volgens het hof leiden tot annexatie van Palestijns gebied. Het recht op zelfbeschikking wordt daarmee doorkruist. De muur en de nederzettingen op Palestijns gebied zijn volgens het hof in strijd met het internationale recht. De uitspraak van het Gerechtshof op 9 juli 2004 is niet bindend.

Het hof doet een dringend beroep op de VN-Veiligheidsraad om maatregelen te treffen om de bouw van de omstreden muur te stoppen. Geen gemakkelijke opgave, want de VS heeft, in navolging van Israël, de uitspraak van het gerechtshof al afgewezen.