Uw browser ondersteunt geen JavaScript. Hierdoor kunnen wij helaas geen optimale werking van de site garanderen.
   
 
 
 NOS Nieuws - Achtergronden  
irak
Irak - De belangrijkste partijen 17-01-'05
Stemformulier voor de verkiezingen in Irak op 30 januari (foto AP)

Voor de Iraakse verkiezingen hadden zich 84 partijen en lijstverbindingen ingeschreven. Naar verwachting hebben vooral de Verenigde Iraakse Alliantie, de lijsten van premier Allawi en president al-Yawer en de Koerdische partijen veel stemmen behaald. 


De belangrijkste partijen en lijstverbindingen:

Verenigde Iraakse Alliantie
Door Irakezen ook wel 'Het sjiitische huis' en 'de lijst van de geestelijken' genoemd. Grote coalitie van verschillende partijen, mede samengesteld door de belangrijkste sjiitische geestelijke in Irak, grootayatollah al-Sistani, die een enorme aanhang heeft. Onder andere de belangrijke sjiitische groepering SCIRI maakt er deel van uit. Dat wil niet zeggen dat de kandidaten op de lijst sterk islamitisch zijn. Het Iraaks Nationaal Congres (INC) van Ahmed Chalabi is seculier.  

Iraakse Lijst
Een coalitie van onafhankelijke kandidaten en het Iraaks Nationaal Akkoord van interim-premier Allawi. Zowel soennieten als sjiieten staan op de lijst. De partij legt de nadruk op de rechtsorde en een sterk leger.

Irakezen
De partij van interim-president al-Yawar, tevens leider van de grote soennitische Sjammar-stam, maar er staan ook sjiieten op de lijst. Staat voor hetzelfde gedachtengoed als de Iraakse lijst van Allawi. 

Koerdische Alliantie
Coalitie van acht Koerdische partijen, waaronder de twee belangrijkste: De Koerdische Democratische Partij en de Patriottische Unie van Koerdistan. De partijen streven naar meer autonomie voor het noorden en claimt de stad Kirkuk. Enorme aanhang in de drie noordelijkste provincies, waar de meerderheid Koerdisch is.

Constitutionele Monarchie
Partij van Sharif Ali bin Hussein, een neef van de laatste koning die in de jaren vijftig werd verdreven. Streeft een constitutionele monarchie na. 

Overige partijen:

Unie van het volk
Coalitie bestaande uit de Communistische Partij en een kleine linkse partij. De lijst staat voor meer welvaart en rechtvaardigheid. De Communisten, de oudste partij van Irak, werden vervolgd tijdens het regime van Saddam Hussein. De partij heeft een kleine maar fanatieke aanhang.

Alliantie van Onafhankelijke Democraten
Een seculiere liberale partij van teruggekeerde dissidenten, geleid door oud minister en staatsman Adnan Pachachi. 

Nationale Democratische Partij 
Geleid door Nasir al-Chaderchi. Seculiere en liberale partij.

Nationale Democratische Alliantie
Geleid door Samir al-Sumaidai. Eveneens seculier en liberaal.

Onafhankelijk Nationalistisch Kader
Partij van journalist Fathallah Ismail, die zegt de radicale geestelijke al-Sadr te steunen. 

Iraakse Republikeinse Alliantie
Sterk tegen de VS gerichte partij, die het onmiddellijke vertrek van de Amerikaanse troepen eist en een sterke gecentraliseerde staat wil. Geleid door Sand al-Janabi, een soennitische zakenman met een grote aanhang onder zijn stamgenoten.

Iraakse Hasjemitische Alliantie
Een rivaliserende monarchistische partij van Sharif Maamoun Abd al-Rahman al-Naisan, gelieerd aan het Jordanese Hasjemitische koningshuis.

Beweging van Vrije Officieren en Burgers
Grijpt terug op de ideeën van Abdul Karim Oasim, die Irak bestuurde van 1958 tot 1963. Oasim verdreef de koning, maar werd zelf het slachtoffer van een staatsgreep door de Baathpartij. 

Iraakse Islamitische Partij
Een van de belangrijkste soennitische partijen, gebaseerd een Iraakse tak van de pan-islamitische moslimbroederschap. Deed niet mee aan de verkiezingen omdat de roep om uitstel werd genegeerd.

Religieuze en etnische minderheids lijsten
Een verbond van etnische Turkmenen die vooral in het Koerdische noorden van Irak wonen. De partijen, deels christelijk, zeggen de rechten van 500.000 Turkmenen te behartigen.



 
ga naar www.nos.nl
NOS Nieuws - Achtergronden
NOS Nieuws - Achtergronden