Korte geschiedenis Zimbabwe
 
Vanaf 1890 wordt Rhodesië bestuurd door de British South Africa Company. In 1923 krijgt het land een eigen regering en een parlement, waarvoor alleen de rijke blanken stemrecht krijgen.

Begin jaren zestig wil de Britse regering Rhodesië zelfstandigheid verlenen, op voorwaarde dat de zwarten ook politieke rechten krijgen. Maar dan roept de blanke Rhodesische regering onder leiding van premier Ian Smith in 1965 zonder overleg met Londen eenzijdig de onafhankelijkheid uit. Een zwarte opstand en een veertien jaar lange bloedige burgeroorlog zijn het gevolg.

In 1979 lijkt het erop dat de zwarte guerillabewegingen de blanke regering zullen verslaan. Mede onder internationale druk geeft de regering toe. Tijdens onderhandelingen worden algemene verkiezingen afgesproken. Kort daarna verleent Groot-Brittannië 'haar kolonie' officieel onafhankelijkheid.

Mugabe aan de macht
In 1980 wordt Robert Mugabe de president van een onafhankelijk Zimbabwe. Mugabe heeft zijn positie te danken aan de leidende rol die hij en zijn partij ZANU speelden in de bevrijdingsoorlog.

De 15-jarige burgeroorlog heeft dan aan 30.000 mensen het leven gekost. Mugabe's partij ZANU en Joshua N'Komo's ZAPU streden beiden voor het omver werpen van het witte rascistische regime van Ian Smith. Tijdens de bloedige oorlog zijn meer dan een miljoen mensen op de vlucht geslagen.

Aanvankelijk bloeit de economie onder het bewind van Mugabe op, maar aan het eind van de jaren tachtig en in de jaren negentig neemt de teleurstelling onder de bevolking toe. De armoede groeit, onderwijs en gezondheidszorg worden ernstig verwaarloosd, terwijl de regering zich verrijkt. De onvrede komt tot uiting als een grondwetswijziging bij een referendum wordt verworpen. Het is de eerste politieke nederlaag voor Mugabe. Bovendien komt de oppositiepartij MDC, voorheen een regeringsgetrouwe vakbeweging, sterk op.

Landonteigening
Bijna de helft van de landbouwgrond in Zimbabwe is in bezit van blanke boeren, terwijl deze groep maar één procent van de bevolking vertegenwoordigd. Na de komst van Mugabe komen door internationale afspraken alleen boerderijen van blanke boeren die hun land vrijwillig verkopen in aanmerking voor herverdeling. Mugabe wil zijn machtsbasis behouden, door meer zwarte boeren achter zich te scharen. Met harde hand worden de blanke boerderijen onteigend.

Chenjerai HunzviDe landonteigeningsoorlog wordt aangevoerd door Chenjerai Hunzvi, de rechterhand van Mugabe. Hij wordt ook wel de Hitler van Zimbabwe genoemd, vanwege zijn gewelddadige en eigenzinnige optreden. Met veel geweld vernielen oorlogsveteranen de blanke boerderijen en steken ze in brand. Boeren en hun personeelsleden worden slachtoffer van moord, mishandeling en ontvoering. Hunzvi overlijdt in juni 2001 op 51-jarige leeftijd aan de gevolgen van malaria.

Spanning
In aanloop naar de verkiezingen in maart 2002 neemt de spanning in Zimbabwe toe. President Mugabe presenteert de huidige verkiezingsstrijd in zijn land als een nieuwe bevrijdingsoorlog. Waarnemers zeggen dat hij bezig is met een intimidatiecampagne tegen oppositie en media, maar de president is niet gevoelig voor de kritiek uit het westen. Ondertussen wordt er op het land nauwelijks gewerkt en staat Zimbabwe aan de vooravond van een hongersnood.

TsvangiraiMDC-leider Tsvangirai is Mugabes belangrijkste uitdager. De kans dat deze wint via eerlijke verkiezingen is klein, zeker nu hij ervan wordt beschuldigd plannen te hebben om Mugabe te vermoorden. En inderdaad, de verkiezingszege gaat naar Mugabe en Tsvangirai vangt bot.

Inhoud dossier

Nieuwsoverzicht

Tsvangirai vangt bot

Geschiedenis

Portretten:
Robert Mugabe
Morgan Tsvangirai

Radiodagboek vanuit Harare

Site tips