De
jongste partij van Nederland, de Lijst Pim Fortuyn, heeft zich in
haar jonge leven van crisis naar crisis gesleept. Uit het niets
kwam het in februari geboren 'kindje' van Fortuyn op 26 zetels in
de Tweede Kamer. Sindsdien heeft de partij al heel wat conflicten
moeten sussen.
De
lange rij crises begint al enkele dagen voor de verkiezingen. LPF-voorzitter
Langendam schokt de andere politieke partijen met de mededeling
dat PvdA en GroenLinks een sfeer hebben geschapen waarin Fortuyn
kon worden vermoord. "De kogels kwamen van links", aldus
Langendam.
Pas een paar weken later wordt de crisis bezworen door het opstappen
van de bestuursleden Langendam en Dost.
Nog geen twee weken na de verkiezingen zorgen tegenstrijdige uitspraken
van LPF'ers over een eventueel generaal pardon voor illegalen in
Nederland opnieuw voor de nodige opschudding in Den Haag.
Juli
Het is 10 juli wanneer de volgende crisis zich aandient. De LPF-fractie
fluit voorzitter Herben verschillende keren terug uit onvrede over
de verdeling van de posten in het kabinet. Een week later is er
onenigheid over de macht in het LPF-bestuur. Het interimbestuur
wil af van de oude bestuursleden.
Op 22 juli is het weer raak. Het kabinet is pas enkele uren beëdigd
of LPF-staatssecretaris Bijlhout treedt alweer af, omdat ze gelogen
heeft over haar verleden in de volksmilitie van de Surinaamse ex-legerleider
Bouterse.
Augustus
Een week later wordt fractievoorlichter Scheffers op non-actief
geplaatst nadat is uitgelekt dat ze uit persoonlijke racune Bomhoff
heeft gevraagd een arts aan te pakken.
Op
3 augustus tart minister Heinsbroek de afspraken van het regeerakkoord
door te pleiten voor meer lastenverlichting. Een paar dagen later
dreigt waarnemend partijvoorzitter Maas zijn functie neer te leggen
als LPF-Kamerleden kritiek blijven spuien op zijn werk.
Begin augustus is fractievoorzitter Herben de kritiek op zijn functioneren
beu en kondigt hij zijn aftreden aan. Twee weken later wordt Harry
Wijnschenk gekozen tot zijn opvolger. Intussen heeft Fiona de Vilder
zich op het laatste moment teruggetrokken als nieuwe staatssecretaris
van Emancipatie en Gezinszaken.
Ook onder de leiding van Harry Wijnschenk gaat het gerommel binnen
de partij door. De partij schorst de politiek adviseur voor LPF-Kamerlid
Van der Velden, J. Boiten, omdat hij lijsttrekker in Den Haag van
de extreemrechtse CP'86 is geweest. In de Tweede Kamer ontstaat
irritatie over de proefballonnetjes van de ministers Nawijn en Heinsbroek.
Premier Balkenende moet Nawijn tot de orde roepen.
September
In september wordt opnieuw een LPF-minister bij Balkenende op het
matje geroepen. Dit keer is het de beurt aan minister De Boer van
Verkeer, die had gepleit voor het gedogen van kleine snelheidsovertredingen.
De fracties van CDA en VVD schamen zich voor hun onberekenbare coalitiegenoot
als Wijnschenk blundert tijdens de algemene beschouwingen in de
Kamer.
Eind september dreigt Winnie de Jong op te stappen uit onvrede over
de machtsverhoudingen en organisatie in de fractie. Na een gesprek
met waarnemend partijvoorzitter Maas besluit ze in de fractie te
blijven. Maas zegt dat "de bezem door de fractie moet".
Kamerlid Eberhard schaart zich achter De Jong.
Na crisisberaad kondigt Wijnschenk aan orde op zaken te zullen stellen
in de fractie. Terloops vraagt Wijnschenk aan Heinsbroek politiek
leider te worden. Deze laatste voelt zich, net als de Tweede-Kamerfractie
en het LPF-bestuur, overvallen.
Oktober
Begin
oktober besluit een meerderheid van de Kamerfractie dat De Jong
en Eberhard moeten opstappen. Samen vormen ze vanaf nu een tweemansfractie
onder de naam Groep De Jong. De LPF-fractie wil met spoed af van
Maas, die nog wel gesteund wordt door de provinciale besturen.
Een dag later, het is dan 3 oktober, dreigen de problemen over te
slaan naar het kabinet, omdat Heinsbroek voor Wijnschenk kiest en
vice-premier Bomhoff voor Maas. Bomhoff vreest dat Heinsbroek het
vice-premierschap wil overnemen als hij politiek leider wordt.
Maas vervroegt de bestuursverkiezingen van 23 november tot 19 oktober.
De provinciale besturen willen af van Wijnschenk. De naam Herben
komt weer op de proppen. Het is 10 oktober wanneer de ruzie tussen
Bomhoff en Heinsbroek verder oploopt. De LPF-bewindslieden beleggen
de ene crisisvergadering na de andere.
Externe
adviseurs worden aangeroepen om de samenwerking en de sfeer binnen
de LPF te verbeteren. Balkenende besluit in te grijpen en zegt de
ruziënde LPF'ers de wacht aan. Halfhartige lijmpogingen bleken
woensdagochtend tevergeefs.