Hof bevestigt: Van der G. krijgt achttien jaar

18-07-2003

klik hier om het videofragment te bekijkenVerslag NOS-Journaal
klik hier om het geluidsfragment te beluisterenKamerlid Eerdmans (LPF) noemt de uitspraak "zeer zorgelijk"
klik hier om het geluidsfragment te beluisteren"Het hof acht de kans op herhaling groter dan de rechtbank"
klik hier om het geluidsfragment te beluisterenDe meeste betrokken zijn 'niet ontevreden' met de uitspraak  
Volkert van der G. is ook in hoger beroep veroordeeld tot achttien jaar cel. Het Openbaar Ministerie had levenslang geëist, terwijl de advocaten van de moordenaar van Pim Fortuyn voor een lagere celstraf (zestien jaar) hadden gepleit.

Raadsheer Chorus van het gerechtshof in Amsterdam leest het arrest voorHet gerechtshof in Amsterdam heeft goed geluisterd naar beide partijen. Het OM had levenslang geëist, omdat de Harderwijker Van der G. (34) een politieke moord zou hebben gepleegd. De advocaten van Van der G. stelden daar tegenover dat hun cliënt nog geen strafblad had en een enkelvoudige moord heeft gepleegd.

De drie raadsheren geven beide partijen gelijk: in tegenstelling tot de rechtbank spreken ze van "een politieke moord" en geven ze veel gewicht aan het blanco strafblad.

Actievoerders bij het hof met de leus 'open de beerput'Democratisch proces
Toch bestaan er grote verschillen tussen deze en de vorige uitspraak in de zaak-Van der G. Zo tilt het gerechtshof zwaarder aan de verstoring van het democratische proces die door de moord op Pim Fortuyn is veroorzaakt. Zij rekenen Van der G. ook de bedreigingen aan het adres van politici aan, die na 6 mei 2002 plaatsvonden.

Daar staat in hun oordeel echter tegenover dat er omstandigheden zijn, die geen levenslange gevangenisstraf rechtvaardigen. Zij noemden bijvoorbeeld de zwaarte van de detentie van Van der G. (voortdurend cameratoezicht, geen contact met mede-gevangenen) en bepaalde publicitaties die een onbewezen link legden tussen Van der G. en andere criminele feiten zoals de moord op een milieu-ambtenaar.

Het hof komt ook tot een andere conclusie dan de rechtbank over de condooms met kaliumchloraat en suiker die zijn gevonden in de schuur bij het huis van Van der G. in Harderwijk. De raadsheren achten bewezen dat de veroordeelde die in het bezit had "voor het treffen van personen of goederen".

Persoonlijkheidsstoornis
Anders dan het Pieter Baan Centrum houden de raadsheren er rekening mee dat Van der G. in de toekomst in herhaling valt, onder meer omdat hij geen spijt heeft betuigd over zijn daad.

Het PBC schreef in zijn rapport over Van der G. dat de veroordeelde weliswaar een persoonlijkheidsstoornis had (die zich onder meer uit in dwangmatigheid), maar dat die stoornis niet van invloed was op het beramen en plegen van de moord. Het hof acht dat niet bewezen.

Een nader pychologisch onderzoek vinden de raadsheren niet nodig. Een aantal specialisten had hierop aangedrongen, omdat ze er door de berichtgeving in de media van overtuigd waren geraakt dat Van der G. aan het syndroom van Asperger leed. Het PBC zegt deze vorm van autisme in zijn onderzoek naar de persoonlijkheid van Van der G. te hebben meegenomen, maar vervolgens te hebben verworpen.

'Niet ontevreden'
Effectief betekent de uitspraak van het gerechtshof dat Van der G. in 2014 weer vrij man is. In Nederland geldt dat een gevangene tweederde van zijn straf moet uitzitten, in dit geval dus twaalf jaar. Verder wordt het voorarrest van de straf afgetrokken. Dat ging in op de dag van de moord, op 6 mei 2002.

Het OM en de advocaten van Van der G. zijn respectievelijk "erg tevreden" en "niet ontevreden" over het arrest, omdat belangrijke argumenten door het hof zijn overgenomen. Dat betekent dat waarschijnlijk geen van beide partijen in cassatie zal gaan.

De veroordeelde glimlachte toen hij uit het gerechtsgebouw in Amsterdam-Osdorp werd geleid. Aanhangers van Pim Fortuyn scholden hem en de rechters uit.

'Levensgevaarlijk'
LPF-Kamerlid Eerdmans noemt de uitspraak "levensgevaarlijk". "Het is verontrustend als dit de straf is voor het om zeep brengen van de democratie. Ik vrees voor het recht op vrije meningsuiting. Politici kunnen niet meer zeggen wat ze willen, waardoor we weer wegzakken in het moeras van gematigde opinies."

Marten FortuynDe broer van Pim Fortuyn, Marten, zegt echter goed te kunnen leven met het arrest. "De motivatie van de het hof is erg goed, veel beter dan bij de rechtbank. De uitspraak is een goed signaal naar andere malloten die zich zoiets in het hoofd zouden willen halen." Hij hoopt van harte "dat het boek dicht kan".

Site tip: Uitspraak op www.rechtspraak.nl

Hoofdpunten pagina
Overzicht dossiers


Inhoud dossier

Nieuwsoverzicht

Uitspraken proces
. hoger beroep
. rechtbank

Een jaar later
. herdenkingen
. foto's herdenkingen
. ooggetuigen
. Den Haag Vandaag

6 mei 2002
. Fortuyn vermoord
. reconstructie
. "Even na zessen"
. foto's arrestatie
. eerste reacties
. rapport beveiliging

Nederland rouwt
. spontane uitingen
. begrafenis
. herbegrafenis

Portretten
. Pim Fortuyn

. Volkert van der G.

Site tips