Bernhard: de vlotte levensgenieter
 
Prins Bernard in 1997 Inleiding
Jeugd en studietijd
Ontmoeting met Juliana
Kinderen en kleinkinderen
Greet Hofmansaffaire
Tweede Wereldoorlog
Lockheed-affaire
Gezondheid
Bernhard bruist

Inleiding
Vanaf het moment dat in 1936 de destijds 25-jarige Prins Bernhard van Lippe Biesterfeld in beeld kwam, was één ding duidelijk. Hij hield er beslist andere ideeën op na over de monarchie dan de rest van het Nederlandse koningshuis: de vlotte levensgenieter moest niets hebben van stijve formaliteiten.

De verloving  van Bernard en JulianaBernhard ontmoette zijn toekomstige vrouw Juliana tijdens een niet helemaal spontane ontmoeting bij de Olympische Winterspelen in Garmisch Partenkirchen. Koningin Wilhelmina was al enige tijd op zoek naar een geschikte huwelijkskandidaat voor haar dochter. De Nederlandse gezant in Parijs zou er bij Bernhard op hebben aangedrongen een bezoek te brengen aan Wilhelmina en haar dochter. Bernhard volgde zijn raad op en bracht een deel van zijn wintersportvakantie door in het gezelschap van Juliana.

De jonge Juliana omschreef hij als "ontzettend lief, erg verlegen, bijzonder intelligent en in hoge mate onder de invloed van haar moeder". Tijdens hun verloving en huwelijksreis zou die invloed snel kleiner worden. Bernhard liet haar kennismaken met het moderne leven, en daar hoorden ook reisjes, feestjes en moderne, chique kleding bij. Koningin Wilhelmina leek aanvankelijk niet gediend van Bernhards losbandige levenswijze, maar ontdooide langzaam en raakte vervolgens zeer gecharmeerd van haar schoonzoon.

Prins Bernard als voorzitter van het WWFBernhards militaire inspanningen aan geallieerde zijde tijdens de Tweede Wereldoorlog maakten de prins in de ogen van velen een held. Ook zijn activiteiten na de oorlog, als onder meer 'goodwill ambassador' voor het Nederlandse bedrijfsleven, oprichter van het Prins Bernhard Fonds en voorzitter van het WWF, maakten hem zeer geliefd bij het volk.

Pas nadat bekend werd dat de prins steekpenningen had aangenomen - de Lockheed-affaire van 1976 - werd kritischer naar Bernhard gekeken. De prins trok hierop het boetekleed aan en hoewel de monarchie door de affaire een flinke deuk opliep, is men in de loop der jaren weer wat milder over Bernhard gaan denken.
Terug naar boven

Jeugd en studietijd
De op 29 juli 1911 geboren prins Bernhard bracht zijn vroege jeugd door op het ouderlijke landgoed Reckenwalde in Oost-Pruisen (nu Woynowo, Polen). Op 12-jarige leeftijd vertrok Bernhard in 1923 naar een internaat. Hij studeerde rechten in München en Berlijn. In de laatste stad legde hij in 1935 zijn doctoraalexamen in rechtsgeleerdheid af.

Tijdens zijn Berlijnse studietijd, begin jaren dertig, werd Bernhard lid van de SA, de Sturm Abteilung van Hitlers NSDAP. Daarna kwam hij terecht bij de SS. Na zijn studie kwam de prins in dienst van het Duitse chemieconcern I.G. Farben, dat het Zyklon B-gas produceerde dat Hitler grootschalig inzette in de vernietigingskampen.
Terug naar boven

Ontmoeting met Juliana
Bernhard ontmoette zijn toekomstige vrouw Juliana tijdens de Olympische Winterspelen. Op 8 september 1936 werd de verloving officieel bekendgemaakt. Hoewel de stemming in Nederland anno 1936 nog niet uitgesproken anti-Duits was, stelden velen toch vragen bij Bernhards lidmaatschap van de SS. Op 7 januari 1937 trouwde Bernhard met Juliana. Hij nam de echtelijke moraal niet zo nauw en had meerdere verhoudingen.

Kinderen en kleinkinderen
Prins Bernhard en prinses Juliana hadden vier dochters, die allemaal werden geboren nog voordat Juliana de troon besteeg. Op 31 januari 1938 werd prinses Beatrix geboren op paleis Soestdijk. Anderhalf jaar later, op 5 augustus 1939 volgde prinses Irene. Kort daarna brak de oorlog uit. Het Baby Beatrixgezin vluchtte na de inval op 10 mei 1940 eerst naar Groot-Brittannië, later naar Canada. Op 19 januari 1943 werd prinses Margriet geboren in Ottawa, Canada. Op 18 februari 1947 kwam prinses Marijke (later Christina) ter wereld in paleis Soestdijk. De prinses leed aan een ernstige oogafwijking omdat Juliana tijdens haar zwangerschap rode hond had gekregen.

Prins Bernhard heeft ook nog drie buitenechtelijke kinderen verwekt: twee jongens bij Ann Orr Lewis, zijn minnares in Londen, en een meisje, Alexia, bij Hélène Grinda-Lejeune. Uit de huwelijken van zijn vier wettige dochters kreeg Bernhard veertien kleinkinderen, waarvan er één naar zijn grootvader genoemd werd.
Terug naar boven

Greet Hofmansaffaire
De toestand van prinses Marijke (nu Christina) was een voortdurende bron van zorgen voor zowel Juliana als Bernhard. Bernhard schakelde daarom in Greet Hofmanshet voorjaar van 1948 de hulp van gebedsgenezeres Greet Hofmans in. Haar aanwezigheid op paleis Soestdijk zorgde in de jaren vijftig voor een diepe crisis aan het hof, waarbij het paleis in twee kampen was verdeeld. Bernhard verloor zijn geloof in de gebedsgenezeres, maar Juliana bleef Hofmans vertrouwen en het hof deelde zich in tweeën. Na tussenkomst van een commissie van wijze mannen moest Hofmans uiteindelijk Soestdijk verlaten.
Terug naar boven

Tweede Wereldoorlog
In de Tweede Wereldoorlog maakte Bernhard een militaire bliksemcarrière. Hij vertrok in mei 1940 met Wilhelmina naar Londen als haar adjudant in buitengewone dienst. Hij promoveerde tot ereluchtmaarschalk bij de Royal Air Force (RAF) en in 1944 werd hij bevelhebber van de Binnenlandse Strijdkrachten (de ondergrondse verzetsorganisaties) en van de Nederlandse Strijdkrachten (de land- en luchtstrijdkrachten). In die laatste hoedanigheid was hij er in mei 1945 bij toen de Duitsers in 1945 in het Wageningse hotel De Wereld de capitulatie ondertekenden.
Terug naar boven

Lockheed-affaire
In de jaren '50 en '60 leefde Bernhard zich als ondernemer en zakenman helemaal uit. Aan zijn activiteiten op het gebied van de internationale zakenrelaties kwam een abrupt einde met de Lockheed-affaire van 1976.

Prins Bernard in 1965De affaire begon in februari van dat jaar met een zware beschuldiging door de president-directeur van de Amerikaanse vliegtuigfabriek Lockheed. Prins Bernhard zou in totaal 1,2 miljoen dollar aan steekpenningen hebben aangenomen, in ruil voor zijn voorspraak bij de aankoop van onder andere de Starfighter F104. Bernhard ontkende aanvankelijk pertinent.

Uiteindelijk concludeerde de regering Den Uyl dat de prins zich inderdaad had 'begeven in verhoudingen en omstandigheden die niet aanvaardbaar zijn'. De prins moest terugtreden uit alle posities die tot een verwarring van functies of belangen hebben geleid.
Terug naar boven

Gezondheid
Dat Bernhard over een sterk gestel heeft beschikt, blijkt wel uit de vele ziektes die hij in zijn lange leven heeft overwonnen. Op jonge leeftijd kreeg de prins te maken met diverse kwalen, waarvan er verschillende levensbedreigend waren. Hoeveel operaties de prins heeft ondergaan, weten alleen zijn artsen. Eén ding is zeker: zijn medisch dossier moet erg dik zijn.

Prins Bernard in 1993De laatste jaren verbleef de prins regelmatig in het AZU, het Academisch Ziekenhuis Utrecht, voor diverse operaties. Kritiek werd het toen de prins na een darmoperatie in 1994 last kreeg van complicaties en door een shocklong in levensgevaar verkeerde. In mei en september 1999 moest de prins weer operaties ondergaan, beiden aan zijn luchtpijp.

In december 2000 werd bij prins Bernhard een kleine kwaadaardige tumor verwijderd. Het gezwel was ontdekt aan de linkerkant van zijn borstkas. De operatie verliep goed, de prins mocht een dag later alweer terugkeren naar Paleis Soestdijk.
Terug naar boven

Bernhard bruist
Ondanks zijn altijd actieve leven besloot Bernhard het halverwege de jaren '90 toch wat rustiger aan te doen. Zo maakte hij in juni 1994 na 53 jaar vliegen en ongeveer 12.000 vlieguren zijn laatste vlucht. Bij zijn afscheid voerde hij nog een luchtsalto uit boven Schiphol. Prins Bernhard maakte in februari 2001 nog een reis van twee weken naar Zimbabwe en Zuid-Afrika.

Sinds in december 2000 bij de prins de tumor uit de borst is weggenomen, bruist hij volgens mensen uit zijn directe omgeving weer van levenslust. Zijn agenda voor het jaar 2001 is gestadig volgelopen.
Terug naar boven

Hoofdpunten pagina
Overzicht dossiers



Prins viert 90e verjaardag

Eerbetoon aan
bijna jarige prins

WNF geeft Bernhard verjaardagscadeau

Portret van Bernhard

Impressie interview

Site tips