terug naar column-overzicht terug naar het begin

Sport radiocolumns

klik hier om het geluidsfragment te beluisterenTim Overdiek

Groen regeert in zwart-wit Amerika

21 december 2002

Robert JohnsonZwart, wit of groen. Zwart en groen. Heel veel groen zelfs. Maar iedereen keek deze week naar het zwart. Het zwart van Robert Johnson, de steenrijke Afrikaan-Amerikaan, of zoals we in Nederland nog steeds zo oneerbiedig zeggen, de neger.

Bob Johnson werd donderdag aangewezen als eigenaar van een nieuwe basketbalclub in de profleague NBA. In Charlotte, North Carolina, komt die dertigste organisatie. Daar was tot vorig jaar al een NBA-club, maar financieel wanbeleid dreven de Charlotte Hornets naar New Orleans.

Zo gaat dat in Amerika. Als een club niet lekker draait, om wat voor reden dan ook, dan komt er doodleuk een verhuizing naar een andere stad. De NBA echter besloot de stad Charlotte een nieuwe kans te geven, en Bob Johnson had de beste papieren. De beste groene papiertjes, de kleur van het dollar-biljet.

Driehonderd miljoen dollar kost het toegangskaartje tot de exclusieve club van NBA-eigenaren, en voor Johnson is dat geen enkel probleem. Als oprichter van de zender Black Entertainment Television is hij namelijk uitgegroeid tot miljardair. De eerste en enige zwarte miljardair in Amerika.

En dat is wat deze week zo'n ongekende opwinding veroorzaakte. Zijn huidskleur. De eerste zwarte club-eigenaar in de geschiedenis, zo kopten de kranten. Een nieuwe mijlpaal voor de zwarte Amerikaan, die zo'n tien procent van de totale bevolking uitmaakt.

Toch opmerkelijk dat anno 2002 nog steeds zo veel waarde wordt gehecht aan de maatschappelijke doorbraak van een etnische minderheid. Maar dat is Amerika, waar zwart het in de strijd om het groene geld nog steeds aflegt tegen wit.

Behalve in de sport natuurlijk. White men can't jump, is het bekende adagium. Blanke mannen kunnen niet springen. Kijk maar naar de NBA, gemiddeld jaarsalaris 4,4 miljoen dollar. Bijna 85 procent van de spelers is zwart.

Dus je zou zeggen, dat zie je ook terug in andere geledingen van de organisatie. En dat klopt, ten dele. Twaalf van de 29 coaches zijn zwart, en er zijn ook veel meer zwarte managers dan in andere profsporten het geval is. Maar tot deze week geen zwarte eigenaar, geen Afrikaan-Amerikaan die het ook werkelijk voor het zeggen heeft.

Enkele rijke oud-spelers hebben of hadden een minderheidsbelang in een club. Magic Johnson bijvoorbeeld, met een aandeel van vijf procent in de LA Lakers. Isiah Thomas was ooit voor tien procent eigenaar van de Toronto Raptors. En Michael Jordan, voordat-ie weer ging spelen, bezat acht procent van de Washington Wizards.

Maar hun toetreden tot de bestuurskamer was vooral een vanzelfsprekende verbreding van hun macht en kracht op het veld. De slam dunk van Bob Johnson was van een heel andere orde. Hij was geen topsporter, maar een top-zakenman, en daarvan zijn er in Amerika niet zo heel veel.

En dat maakt zijn doorbraak in de Amerikaanse profsport ook zo bijzonder, en inderdaad historisch. Geboren in de zuidelijke en kansarme staat Mississippi, in een gezin met tien kinderen, was Johnson de enige die naar de universiteit ging, en ook afstudeerde. In 1980 nam hij een tweede hypotheek op zijn huis en begon-ie een tv-zender voor zwarte kijkers.

Dat was zo'n succes dat-ie het twee jaar geleden verkocht voor drie miljard dollar. Op de lijst van rijkste Amerikanen staat Johnson met een persoonlijk vermogen van 1,3 miljard dollar op nummer 149. Zijn Amerikaanse droom is uitgekomen, zegt-ie.

En dat is Amerika ten voeten uit, waar zwart of wit nog steeds een onderhuids spanningsveld vormen, maar waarin uiteindelijk succes, acceptatie en geluk worden bepaald door het groen van het dollarbiljet.

Tim Overdiek

Site tips
Media in Charlotte over de tweede kans
Black Entertainment Television
De Hornets in New Orleans
Zwarte rolmodellen in Amerika


Hoofdpunten pagina
Overzicht buitenlands nieuws