terug naar column-overzicht terug naar het begin

Sport radiocolumns

klik hier om het geluidsfragment te beluisterenTim Overdiek over The Punch

The Punch was de ultieme doodschop

14 december 2002

De moeder aller doodschoppen, deze week precies 25 jaar geleden, was een klap die vandaag de dag nog steeds voelbaar is. De dreun ging de geschiedenis in als The Punch, en bij iedereen die zich het moment nog kan herinneren, schieten onmiddellijk de rillingen weer over de rug.

The Punch was de climax van een tien seconden durend gevecht. En dat moment, in de spreekwoordelijke vloek en een zucht, zou het profbasketbal in Amerika voor altijd veranderen.
Tomjanovich
9 December 1977, de Lakers tegen de Rockets, in Los Angeles, vroeg in de tweede helft. Kermit Washington, van de Lakers, begint een opstootje met Houston-center Kevin Kunnert. Het wordt een gedrang van jewelste, zoals zo vaak het geval is, en vanaf de zijlijn komt Houston-forward Rudy Tomjanovich toeschieten.

Hij rent in volle snelheid het veld op, met de bedoeling om de duwende en trekkende spelers uit elkaar te halen. Vanuit zijn ooghoeken ziet Washington hem aankomen. In een reflex draait-ie zich om en haalt uit.

Het geluid van de klap was tot bovenin de arena hoorbaar.

Tomjanovich ligt even languit voor pampus, opent dan z'n ogen en vraagt, in totale verwarring: Wat is er gebeurd? Is het scorebord op mijn hoofd gevallen? Hoe dan ook, hij beseft onmiddellijk dat er iets verschrikkelijks mis is.

Zijn medespelers, de coaches, de scheidsrechters, iedereen kijkt hem vol afgrijzen aan. Z'n gezicht, zo ziet-ie zelf later in de spiegel, ligt volledig in puin. De dokter die hem later die avond behandelt, vergelijkt de vuistslag met een auto-ongeluk, waarbij iemand bij een snelheid van tachtig kilometer per uur door de voorruit wordt geslingerd.

Tomjanovich ontsnapt die avond aan de dood. Zijn kaak, zijn neus, zijn zover naar binnen geslagen dat er vloeistof uit de hersenen is gaan lekken. Hij proeft het, in zijn mond. Nooit meer zou-die dezelfde speler zijn als voorheen, en hetzelfde geldt voor zijn belager Kermit Washington.

Een boete van tienduizend dollar, een schorsing van zestig wedstrijden. Maar de klap dreunt nog altijd na voor het tweetal, dat op een of andere manier het incident met zich blijft meedragen. Washington was min of meer uitgespeeld, werd verhandeld aan de Boston Celtics, maar zijn carriere was definitief bevlekt, met the Punch.

Excuses na excuses, zelfs nu nog, blijven uit zijn mond komen. Maar iedereen die hem kent uit het basketbal, denkt meteen aan dat verschrikkelijke moment, nu precies vijfentwintig jaar geleden. Hij wilde en wil graag coach worden, maar het verleden is een te groot obstakel.

Tomjanovich heeft hem allang vergeven, maar dat gebeurde pas nadat hij een behandeling tegen alcoholisme was begonnen. De vergiffenis van zijn vroegere vijand was onderdeel van de genezing. Tomjanovich werd wel basketbalcoach, en een hele goeie. Met de Houston Rockets won hij in 1994 en '95 twee NBA-titels, en hij leidde het Amerikaans Dream Team in Sydney naar Olympisch goud. De een een winnaar, de ander een verliezer.

In een opzienbarend boek, The Punch, krijgt schrijver John Feinstein beide partijen voor het eerst uitgebreid aan het praten. De haat is begraven. Zowel Washington als Tomjanovich komt in het boek naar voren als een goed mens, geen kwaadwillende types, maar wel twee mannen die door die ene klap voor eeuwig zijn veranderd.

Zoals ook de NBA, de basketbalbond, sindsdien zeer op de hoede is voor geweld op het veld. Na The Punch ging het aantal scheidsrechters van twee naar drie, werd er sneller beboet, bestraft en geschorst.

Want die avond in Los Angeles, deze week een kwart eeuw geleden, werd één ding pijnlijk duidelijk. Dat atleten van dit kaliber elkaar, onbewaakt, onbewust en onbedoeld letterlijk kunnen doden.

Tim Overdiek

Sitetips
Video van The Punch
Info over boek The Punch
Loopbaan van Rudy Tomjanovich bij de Houston Rockets


Hoofdpunten pagina
Overzicht buitenlands nieuws