Bush wil diplomatieke strijd tegen kernwapens 12-02-2004 Verslag NOS-Journaal Tim Overdiek: "Bush sprak heel concreet over landen als Iran en Noord-Korea" Ko Colijn "Het is een vrij revolutionair voorstel" President Bush bindt de diplomatieke strijd aan tegen de verspreiding en productie van nucleair materiaal. In een speech voor de Nationale Defensie Universiteit in de Amerikaanse hoofdstad Washington drong hij gisteren aan op hardere internationale afspraken. Daarnaast zei hij dat er een wereldwijde inspanning vereist is om de zwarte handel in nucleair materiaal te bestrijden. Het non-proliferatieverdrag, dat in 1970 werd getekend en de verspreiding van kernwapenens tegen moet gaan, zou moeten worden aangepast. In dit verdrag staat dat landen wel over kerntechnologie mogen beschikken, mits zij dit alleen voor civiele doeleinden (stroomproductie) aanwenden. Volgens Bush zijn er landen die deze regel misbruiken en onder de dekmantel van civiele doelen werken aan de ontwikkeling en productie van kernwapens. De president heeft geen specifieke landen genoemd, maar duidelijk is dat hij aan Iran, Noord-Korea en Libië denkt. Het verdrag moet worden aangepast en scherper worden gecontroleerd, zei de president. Landen die afzien van het verrijken van uranium en het opwekken van kernenergie, moeten door de reeds bestaande kernmachten worden geholpen bij de ontwikkeling van civiele toepassingen. "Terroristen en schurkenstaten doen mee aan de race om nucleaire wapens en die wedstrijd moeten zij verliezen", zei Bush. De president neemt daamee de multilaterale en diplomatieke route in de strijd tegen massavernietigingswapens. In de Irak-oorlog voeren de Verenigde Staten nog een unilaterale en militaire koers. Internationale inspanningen De landen die zich hebben aangesloten bij de Nucleaire Leverancies Groep zouden in de toekomst geen technologie en materiaal meer mogen uitwisselen met landen die nog niet over volledig ontwikkelde nucleaire faciliteiten beschikken. Deze groep van veertig landen, waaronder Nederland, zou moeten afspreken dat nucleair materiaal alleen geëxporteerd mag worden naar landen die geen wapens ontwikkelen. Bush wil ook dat de initiatiefgroep die de verspreiding van atoomtechnologie op de zwarte markt moet voorkomen wordt uitgebreid. Onlangs maakte de 'vader' van de Pakistaanse atoombom, Abdul Qadeer Khan, bekend dat hij kennis over het ontwikkelen van kernwapens heeft doorgespeeld naar 'schurkenstaten' als Libië. Kritiek El-baradai, de directeur van het Internationaal Atoom Energie Agentschap (IAEA), heeft in een vadaag gepubliceerde brief in de New York Times volledige steun betuigd voor de plannen van president Bush. "Het netwerk van leveranciers zal groeien, waardoor het verkrijgen van de kennis en materialen voor nucleaire wapens makkelijker wordt. Uiteindelijk zal het onvermijdelijk zijn dat terroristen deze kennis en materialen in handen krijgen",schrijft El-Baradai, "Als de wereld niet van koers veranderd, risceren we zelf-destructie" Maar El-Baradai was niet alleen lovend over Bush. Hij had ook kritiek op de landen die nu wel over atoomwapens beschikken, maar weigeren te ontwapenen. Daarnaast noemde hij het hypocriet dat de Verenigde Staten wel werken aan de ontwikkeling van mini-kernwapens en tegelijkertijd proberen de wereld te bewegen af te zien van atoomwapens.