|
Sergio
Vieira de Mello, de Braziliaanse diplomaat die bij de bomaanslag
op het VN-hoofdkwartier in Bagdad is omgekomen, maakte carrière
door risico's te nemen. De 55-jarige gezant was de afgelopen dertig
jaar regelmatig in de frontlinie van de internationale diplomatie
te vinden. Een moedig man die niet snel een blad voor de mond nam.
"De Amerikaanse aanwezigheid in Irak is vernederend en traumatisch
voor de Iraakse bevolking", zei De Mello afgelopen weekeinde
nog in een interview met de Braziliaanse krant Estado de São
Paulo. "Ik zou ook geen buitenlandse tanks willen zien
voor de Copacabana. Buitenlanders kunnen veiligheid niet opleggen
aan een land." In hetzelfde interview benadrukte de topdiplomaat
het belang van deelname van Irakezen zelf aan het landsbestuur.
Troubleshooter
Ondanks zijn kritische opstelling stond de Braziliaanse troubleshooter
hoog aangeschreven bij
de VS, die voor zijn benoeming tot VN-gezant in Irak had gepleit.
Hij werd eind mei aangesteld om voorbereidingen te treffen voor
de komst van een VN-missie. De Mello zou in oktober, wanneer de
nieuwe missie zou beginnen, zijn taken overdragen aan een andere
VN-vertegenwoordiger.
De
Mello legde voor zijn interim-opdracht in Irak zijn functie als
voorzitter van de Hoge VN-commissie voor de Mensenrechten neer.
Hij zou in oktober weer terugkeren naar Genève, op hetzelfde
departement waar hij zijn diplomatieke loopbaan was begonnen.
Kosovo en Oost-Timor
De Braziliaan was in de afgelopen decennia overal te vinden waar
de VN brandhaarden probeerde te blussen. In Cambodja, Bangladesh
en Libanon ruimde hij puin. Hij trok in juli 1999 de aandacht met
de manier waarop hij in Kosovo de basis legde voor het bestuur van
de provincie. Hij
kwam er enkele dagen na het einde van de NAVO-bombardementen op
Servische doelen aan. Tegelijk moest hij daar de terugkeer van honderdduizenden
vluchtelingen in goede banen leiden.
VN-secretaris-generaal Annan zond De Mello vervolgens naar Oost-Timor,
dat onder zijn verantwoordelijkheid van voormalige Indonesische
provincie tot een zelfstandig land en VN-lid werd. Vorig jaar keerde
hij terug naar Genève als hoofd van het VN-departement voor
de mensenrechten. De strijd voor de mensenrechten bracht hem onder
meer in botsing met de VS vanwege de manier waarop dat land de strijd
tegen terreur voert. Het tekende de strijdlust van De Mello dat
hij ook vanachter zijn bureau de confrontatie met grote landen niet
schuwde.
|