De 1.000 meter van Postma
De 1.000 meter van Van Velde
De 1.000 meter van Bos
De 1.000 meter van Wennemars
Postma na zijn rit
Van Velde na zijn rit
Bos na zijn rit
Wennemars na zijn rit
Van Velde na medaille-uitreiking
Wennemars in Holland House

Gerard van Velde heeft eindelijk zijn olympische plak. En niet zo maar één: een gouden! De onfortuinlijke schaatser die zo vaak net naast het podium belandde, zette op de 1.000 meter zijn concurrenten te kijk met een sublieme race en een fabelachtig wereldrecord van 1.07,18, waarbij de oude mijlpaal van 1.07,72 van Jeremy Wotherspoon meer dan verbleekte. Jan Bos maakte het Nederlandse feest compleet met een tweede plaats (1.07,53). De Amerikaan Joey Cheek greep het brons (1.07,61).

Het was een week van uitersten voor Gerard van Velde. De 'eeuwige vierde' viel dinsdag op de 500 meter nog met 0,02 seconde van het podium. "Dit doet heel erg veel pijn, maar het is niet anders", reageerde hij toen. De gedachten gingen terug naar de Olympische Spelen van tien jaar geleden. In Albertville werd hij destijds eveneens vierde, op 0,01 seconde van de nummer drie en slechts 0,08 van het goud. Ook de WK dit jaar leverden geen succes op. De Heerdenaar werd er wéér net geen derde. "In die 1.000 meter heb ik op dit moment niet zoveel zin", zei Van Velde dinsdag, niet wetend dat hij op die 1.000 meter schaatsgeschiedenis zou gaan schrijven.

Kroon op carrière
Aan de 500 meter-race dacht hij tijdens de 1000 meter niet meer. "Ik heb niet uit frustratie gereden, maar ik was wel supergebrand", aldus de symphatieke sportman. En dat was te merken tijdens Van Veldes rit. Hij trof Sergej Klevtjsenja die in eerste instantie goed bijbleef. Van Velde opende met 16,33 zelfs iets langzamer dan de Rus (16,19). Na een perfecte bocht kwam de 'laagvliegende' Van Velde over de 600 meter-passage na een nog nooit vertoond rondje van 24,67 seconden. Ook de slotronde voltooide de kersverse schaatsheld vlekkeloos: 26,18. "Ik reed in een trance", verklaarde Van Velde na zijn gouden race. Toen hij uit zijn roes kwam en naar het uitslagenbord keek, aanschouwde hij z'n 'onmogelijke' nieuwe wereldrecord: 1.07,18. "Ik kon het niet geloven. Ik heb hier geen woorden voor. Dit slaat echt alles", zei de dolgelukkige Van Velde. "Dit is zo'n enorme kroon op m'n carrière."

De overwinning van Van Velde kon allesbehalve nipt genoemd worden. Nadat hij zijn tijd op de borden had gereden, kwam niemand zelfs ook maar in de buurt. Met nog zeven ritten te gaan en nog alle grote concurrenten voor de boeg beleefde Van Velde nog wel een zenuwslopend halfuurtje. Die stress was onnodig, want dichterbij dan zilveren-medaillewinnaar Jan Bos kwam niemand. Bos, die tegen de Amerikaan Casey FitzRandolph uitkwam, reed eveneens een zeer sterke 1.000 meter. Met 1.07,53 bleef hij niet alleen ook onder het oude wereldrecord, hij troefde bovendien 500 meter-winnaar FitzRandolph af die binnenkwam in 1.08,15.

Het was echter spijtig voor Bos dat Van Velde zijn 'finest hour' beleefde. Toch kon Bos, die in Nagano ook zilver won, na afloop al weer enigszins lachen. "Gerard reed een fabuleuze rit. Hij verdient de gouden medaille dubbel en dwars", was de sportieve reactie van de Harderwijker die ruim een halve seconde van zijn persoonlijke record afsnoepte. "Ik kon gewoon niet meer onder zijn tijd komen. Ik had een goede rit. Ik ben super tevreden."

In de rit na die van Bos kwam Joey Cheek nog erg dicht bij de zilveren tijd, maar de Amerikaan was 0,08 seconde te langzaam om Bos van de tweede trede op het podium te stoten.

Wennemars
Voor Erben Wennemars viel er op de Utah Olympic Oval geen eer te behalen. Hij trad in de laatste rit aan tegen favoriet Jeremy Wotherspoon en reed zich met 1.07,95 naar de vijfde plaats. Wennemars was teleurgesteld en geëmotioneerd, terwijl veel andere Nederlandse sporters feest vierden: "Ik wilde wel, maar het ging gewoon echt niet. Ik heb alles gedaan wat ik kon, alles." Ook Wotherspoon stelde teleur. De Canadees, op de 500 meter gevallen, deed bijna een seconde langer over de kilometer dan Wennemars.

Overigens zat ook aan het eerste deel van de schaatsavond een oranje tintje. Titelverdediger Ids Postma reed in de derde rit al een nieuw olympisch record: 1.09,15. Vlak voor de 'dweil' leek de Canadees Patrick Bouchard Postma's olympisch record te gaan verbeteren. Maar Bouchard reed een slechte laatste ronde en was met 1.09,21 net iets langzamer dan Postma. De Fries mocht zich de hele dweilpauze klassementsleider en houder van het olympisch record noemen. Maar Postma was realistisch en zei te verwachten dat er "genoeg" sneller zouden gaan. "Toch ben ik best tevreden met m'n race", zei Postma die de 1.000 meter als voorbereiding op de 1500 meter van dinsdag ziet.

uitslag