 |
Ga direct naar:
Juliana en Bernhard van Lippe-Biesterfeld
Wilhelmina en Hendrik van
Mecklenburg-Schwerin
Willem III en Sophie van Wurtemberg
Willem II en Anna Paulowna
Willem I en Wilhelmina van
Pruisen
Beatrix en Claus van Amsberg
Het
zijn de roerige jaren zestig als het huwelijk
tussen Claus en Beatrix zich aandient. Kort nadat
in mei 1965 foto's gepubliceerd werden van de
prinses, arm in arm met een onbekende man in de
tuin van kasteel Drakensteyn, breekt in Nederland
de hel los. De man, Claus von Amsberg, is een
Duitser die in de oorlog in het leger van de vijand
diende. Op 28 juni 1965 maakt koningin Juliana
vanuit paleis Soestdijk de verloving bekend. Claus
spreekt het Nederlandse volk dan voor het eerst
rechtstreeks toe.
Protest
Er wordt een protestactie op poten gezet tegen
het voorgenomen huwelijk. De Tweede Kamer neemt
60.000 handtekeningen in ontvangst. Ook de Haagse
politiek zit met de verloving in haar maag. Om
de gemoederen te sussen stelt Joseph Luns, minister
van Buitenlandse Zaken, voor om de Duits klinkende
naam Claus te vervangen door George, de tweede
naam van Claus. Ook de volksvertegenwoordiging
heeft het moeilijk. Zij moet beslissen of het
huwelijk plaats kan vinden. Op 10 november 1965
debatteert de Tweede Kamer meer dan zeven uur
over het voorgenomen huwelijk. Uiteindelijk stemt
de Kamer met overgrote meerderheid in met het
huwelijk. Een belangrijk argument is dat Claus
als 17-jarige Wehrmachtsoldaat nooit aan gevechtshandelingen
heeft deelgenomen.
Kennismakingsbezoeken
De voorbereidingen voor Claus lopen ongeveer gelijk
met die van Máxima, 36 jaar later. Hij wordt genaturaliseerd
tot Nederlander, brengt een bezoek aan de ministerraad
en de Raad van State, en maakt samen met zijn
aanstaande kennis met alle provincies.
Huwelijk
Op 10 maart 1966 wordt het huwelijk voltrokken,
maar de onvrede onder de Nederlandse bevolking
is nog niet weggenomen. Tijdens de rit in de gouden
koets door een regenachtig Amsterdam ontploffen
enkele rookbommetjes. De rook ontneemt miljoenen
televisiekijkers het zicht op de stoet. Het huwelijk
zelf wordt daarna zonder verdere problemen ingezegend
in de Westerkerk.
Huwelijksreis
Het jonge paar gaat op huwelijksreis naar Mexico,
de Verenigde Staten en Canada. Ze brengen ook
een bezoek aan de Nederlandse Antillen en Suriname.
Als prinses Beatrix een paar maanden later ruimere
jassen gaat dragen, weet de buitenwereld dat ze
zwanger moet zijn. Op 27 april 1967 wordt hun
eerste zoon geboren: Willem-Alexander, de troonopvolger.
naar boven
Juliana
en Bernhard van Lippe-Biesterfeld
Juliana, de enige dochter van koningin Wilhelmina,
verlooft zich op 8 september 1936 met de Duitser
Bernhard von Lippe-Biesterfeld. Beiden hebben
elkaar een aantal maanden eerder ontmoet tijdens
de Olympische Winterspelen in Garmisch Partenkirchen
in Duitsland.
Ontmoeting
De
ontmoeting tussen Bernhard en Juliana komt niet
spontaan tot stand. Koningin Wilhelmina is al
enige tijd op zoek naar een geschikte huwelijkskandidaat
voor haar dochter; en dat is ook bekend bij de
Nederlandse gezant in Parijs, jonkheer A. Loudon.
Deze zou er bij Bernhard - destijds werkzaam in
Parijs voor chemieconcern I.G. Farben - op hebben
aangedrongen een bezoek te brengen aan Wilhelmina
en haar dochter. Bernhard volgt zijn raad op en
bracht een deel van zijn wintersportvakantie door
in het gezelschap van Juliana. In de maanden die
volgen komt Bernhard diverse malen op bezoek in
Nederland, en de zomervakantie van 1936 brengt
hij door met Juliana en haar moeder in Bad Weissenburg.
Tegelijkertijd verschijnen er foto's van de jonggeliefden
in de Nederlandse kranten en wordt er volop gespeculeerd
over een liefdesrelatie tussen Bernhard en Juliana.
Verloving
Bij de bekendmaking van de verloving overheerst
in de Nederlandse pers een jubelstemming. De verloving
is een lichtpuntje in de moeilijke crisisjaren
en belooft een voortzetting van de koninklijke
familie, die op dat moment slechts bestaat uit
koningin Wilhelmina en prinses Juliana.
Kritiek
Toch was er ook kritiek. In het vaderland van
de prins ontwikkelt het nationaal-socialisme zich
in rap tempo en Bernhard blijkt onder meer lid
van de Reiter SS, de motorafdeling van dit beruchte
legeronderdeel. Een andere smet is zijn lidmaatschap
van de NSDAP, wat door Bernhard nooit expliciet
is toegegeven, maar door historici als bewezen
wordt beschouwd. Zodra dit bezwaar uit de weg
is geruimd (Bernhard zegde zijn lidmaatschap op)
kan niets de feestvreugde meer bederven.
Huwelijk
De
datum voor het huwelijk wordt vastgesteld op 7
januari 1937. Op die dag is het precies 58 jaar
geleden dat de grootouders van Juliana, koning
Willem III en zijn vrouw Emma, in het huwelijk
traden. Met de huwelijksvoltrekking krijgt Bernhard
de titel Prins der Nederlanden. Het burgerlijk
huwelijk wordt gesloten in het stadhuis van Den
Haag. Voordat het huwelijk wordt ingezegend in
de Grote Kerk maakt het paar in de Gouden Koets
onder grote publieke belangstelling een rijtoer
door het winterse Den Haag. Het volk zit die dag
gekluisterd aan de radio, waarop de plechtigheden
rechtstreeks zijn te volgen. De film die van het
huwelijk wordt gemaakt, is later in de bioscopen
te zien.
Soestdijk
Juliana en Bernhard maken een maandenlange huwelijksreis
naar onder meer Polene, Tirol, Rome en Monte Carlo.
Na thuiskomst nemen zij hun intrek in het luxueus
gerenoveerde paleis Soestdijk. Als nationaal geschenk
van het Nederlandse volk is één vleugel van het
paleis opgeknapt en geheel opnieuw ingericht.
Het Nederlandse bedrijfsleven geeft het jacht
Piet Hein cadeau.
naar boven
Wilhelmina
en Hendrik van
Mecklenburg-Schwerin
Op
6 september 1898 wordt Wilhelmina, dochter van
koning Willem III en Emma van Waldeck-Pyrmont,
koningin. Ze is dan nog maar 18 jaar. Er wordt
naarstig gezocht naar een geschikte echtgenoot
om haar terzijde te staan. Aanvankelijk gaat de
aandacht uit naar Engelse prinsen omdat een verbinding
met de Windsors grote diplomatieke en politieke
voordelen zou kunnen hebben. Maar vanwege de Boerenoorlog,
waarin de Engelsen het opnemen tegen de kolonisten
(de Boeren) in Zuid-Afrika, ontstaat er in Nederland
een anti-Britse stemming. De aandacht verschuift
richting Duitsland.
Duitse Hertog
De Duitse keizer Wilhelm II reageert verheugd.
Hij wil graag dat één van zijn zoons trouwt met
Wilhelmina. Hij ziet in zo'n huwelijk de ideale
mogelijkheid om de banden tussen Nederland en
Duitsland te verstevigen. Maar zijn zoons zijn
eigenlijk nog te jong om te trouwen en in Nederland
bestaat de angst dat ons land opgeslokt zal worden
door het grote Duitse keizerrijk. Koningin-moeder
Emma ziet tenslotte meer in de Duitse hertog Hendrik
van Mecklenburg-Schwerin. Deze man is van minder
hoge komaf en vormt dus geen gevaar voor de Nederlandse
onafhankelijkheid.
Verloving
In oktober 1900 verlooft Wilhelmina zich met Hendrik.
Het aangekondigde huwelijk is gewenst en geeft
geen reden tot discussie. Wel is er een grondwetswijzing
nodig om de Oranje kroon veilig te stellen. Het
probleem is de status van Hendrik en zijn Duitse
nationaliteit. Besloten wordt dat hij bij het
verkrijgen van de Nederlandse nationaliteit afziet
van zijn Duits staatsburgerschap. Hendrik krijgt
na zijn huwelijk de titel 'prins'. Hij krijgt
geen jaargeld, hij is dus financieel afhankelijk
van Wilhelmina. En indien het huwelijk kinderloos
blijft, zal de troonsopvolging overgaan op Duitse
verwanten van het Nederlandse koningshuis.
Huwelijk in Den Haag
Op
7 februari 1901 trouwt het paar in Den Haag. Het
is het eerste koninklijke huwelijk dat op Nederlandse
bodem wordt gesloten. Prins Hendrik wordt gewaardeerd
om zijn initiatieven op het gebied van sport en
scouting. Pas later komt er kritiek op zijn persoon,
omdat hij het met de huwelijksmoraal niet al te
nauw zou nemen. De troonsopvolging wordt in 1909
veiliggesteld met de geboorte van Juliana.
naar boven
Willem
III en Sophie van Wurtemberg
Willem III (1817-1890) - 'koning tegen wil en
dank' (hij had er helemaal geen zin in) - trouwt
in 1839 in Stuttgart met zijn nicht Sophie van
Wurtemberg (1818-1877). Zij is dochter koning
Wilhelm I van Würtemberg en Catharina Paulowna,
de zus van Anna Paulowna. Willem leert Sophie
in 1837 kennen als zij met haar vader, de koning
van Würtemberg, en haar zus Nederland aandoet.
Willem III doet allerlei toenaderingspogingen.
Sophie is maar matig onder de indruk van Willem.
Toch komt het tot een huwelijk.
Ongewenst huwelijk
Bij de huwelijksvoltrekking is de moeder van Willem
III, Anna Paulowna, niet aanwezig, omdat ze tegen
het huwelijk is, onder meer vanwege de te nauwe
bloedband van de echtelieden. Anna's voorgevoel
blijkt juist, want na 1855 Willem III en Sophie
gescheiden van tafel en bed, omdat het een uiterst
ongelukkig huwelijk is.
Willem III en Sophie passen in het geheel niet
bij elkaar en Willem III gaat al snel verhoudingen
aan met andere vrouwen. De levendige en intelligente
Sophie voelt zich diep gekwetst. In een autobiografie
noemt ze haar huwelijk met Willem III "een ramp".
Ze schrijft haar buitenlandse vrienden en vriendinnen
dat Willem III wreed, wispelturig en driftig is,
iets dat diens vader Willem II en de ministers
van staat ook al is opgevallen.
Sophie probeert meerdere malen van Willem III
te scheiden, maar dat wordt haar niet toegestaan.
Ondanks hun slechte huwelijk krijgen Willem III
en Sophie drie kinderen: Willem (1840-1879), Maurits
(1843-1850) en Alexander (1851-1884).
Affaire
Al snel na de dood van Sophie in 1877 begint Willem
III een geruchtmakende affaire met operazangeres
Eleonore d'Ambre. Hij geeft aan met haar te willen
trouwen, maar onder zware druk van het kabinet
laat hij dat voornemen schieten.
Emma
Begin 1879 mag de inmiddels 61-jarige koning wel
trouwen met de 20-jarige Emma van Waldeck-Pyrmont.
Ze trouwen in het Duitse Arolsen, waarbij de zonen
van de koning verstek laten gaan.
Vlak na het huwelijk overlijdt zijn zoon, prins
Willem, in Parijs, die in de jaren daarvoor er
blijk van gaf niet in de Nederlandse troon geïnteresseerd
te zijn. De enige die nu nog voor troonopvolging
in aanmerking komt, is de labiele en ziekelijke
Alexander. Hij wordt echter niet geschikt geacht
voor het koningschap.
Dochter
Zodoende groeien de zorgen over het voortbestaan
van het Huis van Oranje, en daarmee van de monarchie
in Nederland. De broer van Willem III, prins Hendrik,
is immers kinderloos gebleven en hij overlijdt,
eveneens in 1879, kort na het sluiten van een
tweede huwelijk. Willems zus mag vanwege haar
geslacht niet de troon bestijgen. Een geschikte
troonopvolger is dan niet voorhanden in 1879/1880.
Daaraan komt echter een eind als koningin Emma,
met wie Willem III voor de rest van zijn leven
een gelukkig huwelijk heeft, op 31 augustus 1880
een dochter ter wereld brengt: Wilhelmina.
naar boven
Willem
II en Anna Paulowna
In
1813 verlooft de charmante en tegelijkertijd roekeloos
opererende prins Willem II (1792-1849) zich in
Londen met prinses Charlotte. Toch komt het niet
tot een huwelijk, onder meer omdat de moeder van
Charlotte tegen het huwelijk is, zij beiden troonopvolger
zijn (wat tot complicaties zou kunnen leiden)
en omdat de wispelturige Charlotte niet in Nederland
wil wonen. Uiteindelijk trouwt zij met de latere
koning Leopold I van België.
Rusland
In 1816 trouwt Willem II dan wel met 'Hare Keizerlijke
Hoogheid' Anna Paulowna (1795-1865), zus van de
Russische tsaar Alexander, de op dat moment invloedrijkste
vorst van Europa, met wie Willem II goede banden
onderhoudt. Een huwelijk tussen de toekomstige
Nederlandse vorst en zijn zus lijkt de tsaar nuttig.
En dus geschiedt dit. In 1809 had keizer Napoleon
al met Anna Paulowna willen trouwen. Dit ging
niet door, ook door verzet van Anna's moeder tegen
dit huwelijk.
Ceremonie
Het huwelijk met de Russisch-orthodoxe Anna Paulowna
vindt met veel ceremonieel plaats in het Winterpaleis
in Sint-Petersburg de huidige Hermitage. De plechtigheid
vindt eerst plaats volgens het Russisch-orthodoxe
ritueel, daarna volgens het protestantse ritueel.
Het feest rondom het huwelijk duurt elf dagen.
Den Haag
Na de huwelijkssluiting blijft het paar nog een
half jaar in Rusland en neemt het er deel van
vele luxueuze diners en festiviteiten. Hierna
verhuizen Willem II en Anna Paulowna naar Den
Haag, waar het paleis aan de paleis aan de Kneuterdijk
met veel kostbaarheden (onder andere gouden toiletspullen)
wordt ingericht.
Willem II en Anna Paulowna krijgen vijf kinderen:
Willem (1817-1890), Alexander (1818-1848), Hendrik
(1820-1879), Casimir (1822-1822) en Sophie (1824-1897).
naar boven
Willem
I en Wilhelmina van Pruisen
Nederlands
eerste koning, Willem I (1772-1843), trouwt in
1791 met zijn nicht Wilhelmina 'Mimi' van Pruisen
(1774-1837), dochter van koning Friedrich Wilhelm
III van Pruisen. Hij heeft haar enkele jaren eerder
leren kennen tijdens een studiereis naar Duitsland.
Op voordracht van zijn moeder Wilhelmina bezoekt
Willem I, in die tijd nog erfprins, voorbestemd
om stadhouder te worden, het hof in Berlijn. Wilhelmina
wil namelijk dat haar zoon trouwt met Wilhelmina.
Dit is politiek zeer gunstig.
Verliefd
Maar Willem en Wilhelmina worden 'gewoon' verliefd
en hun huwelijk is zeer gelukkig. Ze trouwen op
1 oktober 1791 in het koninklijk paleis in Berlijn.
De feestelijkheden rondom het huwelijk in Berlijn
duurden zeventien dagen.
Hierna vertrekken ze naar Den Haag, waar ze met
veel ceremonieel worden ontvangen. Ze gaan wonen
in het Oude Hof aan het Noordeinde. Willem I en
Wilhelmina krijgen vier kinderen: Willem (1792-1849),
Frederik (1799-1881), Pauline (1800-1806) en Marianne
(1810-1883). Ook kregen zij nog twee doodgeboren
dochters.
Hertrouwen
Na de dood in 1837 van Wilhelmina kondigt koning
Willem I aan dat hij opnieuw wenst te trouwen
omdat hij de "vertrouwelijke gezelligheid" zo
mist. Zijn voorgenomen nieuwe huwelijk stuit echter
op veel verzet, omdat zijn mogelijk toekomstige
vrouw, Henriëtte d'Oultremont-Wegimont, voormalig
hofdame van Wilhelmina, Belgisch is én katholiek.
Het 'verlies' van België zeven jaar eerder lag
nog gevoelig en in die tijd was de koning zelf
ook niet bijster populair meer, onder meer wegens
zijn autoritaire manier van regeren. Het voorgenomen
huwelijk is aanleiding voor veel spot: "De koning
die gaat trouwen, al met een muiterswijf".
Afstand troon
Het huwelijk wordt hem geweigerd. Maar Willem
I wil toch trouwen en doet daarvoor in 1840 afstand
van de troon. Hij trouwt in Berlijn, waar het
paar tot Willems dood in 1843 een gelukkig en
teruggetrokken bestaan leidt.
naar boven
|
 |