Door Wilma Borgman - Radio 1 Journaal - 18 februari 2002

Hans Dijkstal: "LN voert een jukebox-democratie. Wat u ook vraagt, de overheid draait"

Het is een stralende zaterdagochtend, die de VVD heeft uitgekozen om het startsein te geven voor de verkiezingscampagne. Zo stralend, dat het misschien nog een opgave wordt om mezelf in de hand te houden, en straks in de uitzending teksten te vermijden over het verschil tussen de zonneschijn buiten en de spreekwoordelijke donkere wolken binnen.

Behalve aan het weer houd ik in ieder geval ook een licht vakantiegevoel over aan de lokatie: de Cruise Terminal aan de Maas in Rotterdam, van waaruit vroeger mensen vertrokken naar een nieuwe toekomst, u weet wel, die mensen die ze tegenwoordig bij de VVD op z'n vriendelijkst economische migranten zouden noemen.

Voor radioverslaggevers hebben bijeenkomsten van de VVD doorgaans nog een groot voordeel: er is ruime parkeergelegenheid. Als je standaard tassen rondzeult met opname-, doorspeel- en andere apparatuur en bovendien nog talloze snoertjes en andere nuttige spullen is dat een niet te onderschatten omstandigheid. Als ik om één uur kom aanrijden blijkt de parkeerplaats nog bijna leeg te zijn. Jammer, verkeerd op het programma gekeken: het feest begint pas om 14.00.

Het geeft me wel de kans om mee te maken dat er nog belangrijke voorbereidingen worden getroffen: er worden ballonnetjes opgeblazen en her en der in bosjes vastgeknoopt, VVD-vlaggen worden overal opgehangen, en natuurlijk staat er een enorme tafel met VVD-pafernalia: folders, posters, de mascotte en de onvermijdelijke oranje-blauw gestreepte stropdassen die vervolgens ter plekke worden omgeknoopt (dubbele Windsor is om onduidelijke redenen erg in zwang).

Tegen twee uur begint het wat voller te worden. Het officiële programma begint met een soort Speakers' Corner, waar alle soorten VVD-kopstukken de kans krijgen om in een minuut duidelijk te maken waarom iemand VVD zou moeten stemmen. In een zaal met VVD-raadsleden, VVD-wethouders, VVD-lijsttrekkers uit het land , VVD-kamerleden en VVD-ministers misschien niet een erg logische activiteit, er is weinig animo: de spreekstalmeester die zelf op de lijst in Amsterdam staat, moet zich in bochten wringen om mensen het podium op te krijgen en maakt zelfs op een gegeven moment ruzie met een meneer die absoluut niet wil.

Om kwart over drie begint dan het eigenlijke programma. Naar beproefd VVD-recept mogen eerst een aantal lokale lijsttrekkers op de maat van hippe muziek heel dynamisch het podium op komen huppelen en daarna is er met een aantal uitverkorenen een discussie onder leiding van Kees Mijnten, die we misschien nog kennen uit de tijd dat hij journalist was in Den Haag.

Aan het eind van de dag moet Hans Dijkstal dan een toespraak gaan houden waar ik wel met veel belangstelling naar uit kijk: Dijkstal heeft de laatste weken van zijn achterban behoorlijk wat kritiek gekregen op zijn opstelling richting Leefbaar Nederland: een flink deel van de liberale partijbaronnen zou graag zien dat Dijkstal wat ferme teksten zou uitspreken, zoals Hans Wiegel dat wel heeft gedaan.

Er zal Dijkstal veel aan gelegen zijn die kritiek te laten verstommen, denken we op de redactie. Daarom zijn we ook met veel technische faciliteiten uitgerukt naar Rotterdam, zodat we Dijkstals toespraak zo snel mogelijk live op de zender kunnen brengen. Maar natuurlijk loopt het allemaal nogal uit: uiteindelijk begint Dijkstal pas rond half vijf en dat betekent stress in de wagen van het Radio 1 Journaal. Zeker als blijkt dat de meest interessante passages uit Dijkstals toespraak tegen tien voor vijf worden uitgesproken......

Maar gelukkig is de VVD-leider iets voor vijven klaar, en kunnen we als een haas gaan monteren, zodat het om tien over vijf als tweede onderwerp kan worden uitgezonden. En in het interview dat we om kwart over vijf opnemen, en om vijf over zes uitzenden zegt Dijkstal het ronduit: de druk op hem is te groot geworden, hij kon er niet meer omheen om Leefbaar Nederland en Pim Fortuyn eens flink in de hoek te zetten. Als ik wegrijd uit Rotterdam is de zon net onder, en kan ik vanaf de Erasmusbrug nog even de prachtige skyline van de Maasstad bewonderen. Leuk, verkiezingscampagnes!