Nederland is paarsmoe, tijd voor een nieuwe aanpak

Door Hanja Maij-Weggen, oud-minster en voorzitter CDA-delegatie Europees Parlement

Nederland is paarsmoe, dat is de afgelopen tijd wel duidelijk geworden. Bij de gemeenteraadsverkiezingen en in de opiniepeilingen verloren PvdA, VVD en D66 fors. Dit leidt tot een zekere verwarring bij de paarse partijen: nu eens neemt men afstand van het gevoerde beleid dan weer besluit men het paarse beleid te verdedigen. De partijen zitten in een spagaat: als men het gevoerde beleid teveel verdedigt bestaat er de kans op verlies, neemt men teveel afstand van het gevoerde beleid dan staat de eigen geloofwaardigheid op de tocht. Een behoorlijk dilemma.


Nederland is het wachten moe
De kiezers verlangen echter op veel terreinen een andere aanpak. Op een reeks van terreinen heeft acht jaar paars geleid tot stagnatie: de wachtlijsten in de zorg, de langere files op de wegen en het openbaar vervoer dat verslechterde, de groei van het aantal WAO-ers ondanks de krappe arbeidsmarkt, de problemen in het onderwijs en het oplopende tekort aan leraren, de groeiende onveiligheid op straat, de haperende integratie van allochtonen. De problemen zijn door paars vaak te laat onderkend, en de beleidsvoering beperkte zich dikwijls tot extra geld.

Laat ik een aantal terreinen noemen waarvoor naar mijn oordeel een andere aanpak nodig is. Vanwege de beperkte ruimte zal ik alleen ingaan op de thema's zorg, gezinsbeleid, en veiligheid. Thema's die voor het mensbeeld van het CDA essentieel zijn. In de christen-democratische visie komt de mens vooral in relatie tot anderen tot zijn recht. Natuurlijk is individuele ontplooiing van groot belang, maar in het leven gaat het om meer: namelijk om daadwerkelijk samen-leven. Op gebieden als onder meer zorg, veiligheid en gezinsbeleid gaat het steeds om waarden als betrokkenheid, respect en zorg voor elkaar.

Een ander zorgstelsel
De zorg is van dat laatste een goed voorbeeld. Er zijn de afgelopen jaren miljarden extra in de zorgsector gepompt zonder noemenswaardige resultaten. De sector lijdt aan een overmaat bureaucratie, het aanbod aan voorzieningen staat centraal en niet de vraag van de patiënten, en er is een groot tekort aan handen aan het bed. Dat laatste is aan te pakken door de lonen en de arbeidsvoorwaarden te verbeteren waardoor het weer aantrekkelijk wordt in deze sector te werken. Het eerste - de structuurwijziging- is minder eenvoudig, maar wel noodzakelijk.

Het centrale beheer van de overheid moet worden vervangen door meer keuzevrijheid van de patiënt gekoppeld aan concurrentie tussen zorgverzekeraars. De overheid blijft de toegankelijkheid en de inkomenssolidariteit in het nieuwe stelsel bewaken. Het CDA staat niet alleen in het pleidooi voor een ander stelsel, ook de SER zit op deze lijn.

Modern gezinsbeleid
Een ander terrein waar beleidswijzigingen noodzakelijk zijn, is het familie- en gezinsbeleid. In toenemende mate krijgen gezinnen met kinderen te maken met afnemende welvaart en stress omdat werken en het opvoeden van kinderen nog steeds moeilijk te combineren zijn. Het CDA staat een aantal maatregelen voor om deze problemen aan te pakken.

Om de terugval in welvaart te bestrijden wil het CDA hogere kinderbijslag en fiscale kinderkortingen om de kosten voor gezinnen te compenseren. Het verplichte lesgeld wordt afgeschaft. In andere landen van de EU ken men dit lesgeld ook niet.

De stress in gezinssituaties kan op meerdere manieren worden bestreden. Door bijvoorbeeld een langer ouderschapsverlof - 4,5 maand in plaats van 3 maanden -, door extra te investeren in kinderopvang. Maar ook door het nieuwe fenomeen van de levensloopverzekering waarbij werknemers vrije dagen, ATV, overwerk, vakantiedagen - tijd dus- en geld sparen om op een bepaald moment verlof te kunnen opnemen voor het opvoeden van kinderen, studie of mantelzorg. Dit type nieuwe regelingen zijn nodig om in te spelen op de veranderende behoeften van mensen in de 21-ste eeuw.

Om versnippering van regelgeving op dit gebied tegen te gaan, zou er een minister van Gezins- en Jeugdzaken moeten komen die het beleid coördineert. Dat moet dan wel een volwaardige minister zijn met een eigen portefeuille.

Einde aan het gedoogbeleid
In alle onderzoeken over zaken die de burgers het meest raken scoort de groeiende onveiligheid het hoogst. Ouderen willen weer veilig over straat kunnen lopen, jongeren willen veilig kunnen uitgaan. Een adequaat veiligheidsbeleid begint met het serieus nemen van onze waarden en normen en het stoppen van het gedogen.

Heel veel regels en wetten -van verkeersovertredingen tot drugsgebruik- worden in Nederland niet gehandhaafd. Europees gezien is Nederland een paradijs voor mensen die het niet zo nauw nemen met de regels. Daarom wil het CDA dat regels weer worden gehandhaafd, dat er meer politie komt op straat en dat overtredingen en misdrijven sneller en stevig worden bestraft. Dat betekent dat ook de rechtelijke macht versterkt moet worden, zodat mensen niet maanden behoeven te wachten op berechting of worden weggestuurd. De bolletjesslikkers zijn het wrange voorbeeld van die praktijk

Met de andere aanpak die het CDA voorstaat op o.a. het terrein van de zorg, het gezinsbeleid en de veiligheid zal ons land de komende vier jaar beter af zijn. Een stem op het CDA is dus een belangrijke investering in een betere toekomst. Duidelijk, degelijk en solide. Dat is het CDA.