N E D E R L A N D K I E S T


	Fortuyn in jubelstemming, VVD en PvdA in mineur	07-03-2002
	Rotterdam houdt Fortuyn aan zijn woord (NOVA) Veel verliezers en eigenlijk maar één echte winnaar. 'The day after the night before' likken gevestigde politieke partijen hun wonden en kraait Pim Fortuyn victorie. De gemeenteraadsverkiezingen hebben een heuse aardverschuiving in het politieke landschap teweeg- gebracht. Een rondgang langs de partijburelen, waar de vizier nu volledig gericht is op de Tweede Kamerverkiezingen van 15 mei. Triomfator Pim Fortuyn boekte gisteren twee klinkende zeges. Vanuit het niets werd zijn Leefbaar Rotterdam de grootste in de raad en in een landelijke peiling worden hem 18 zetels bij de Kamerverkiezingen in het vooruitzicht gesteld: "Prachtige peiling, echt een goede opsteker", luidde de reactie van de stralende triomfator in het Rotterdamse stadhuis. "Als we ons best doen, kunnen we nog beter. Paars is uitgeregeerd, de mensen hebben er genoeg van. Wat te denken van de inflatie, de verslechterde concurrentiepositie. Minister Zalm heeft er een zootje van gemaakt. Het is tijd voor een nieuwe regering". VVD-leider Dijkstal probeerde het enorme verlies van zijn partij in een breder perspectief te plaatsen. Het succes van Fortuyn en de Leefbaren is volgens de liberale voorman niet alleen een probleem voor de VVD maar voor alle gevestigde partijen: "Het is zeer verwonderlijk dat de oppositiepartijen niets winnen." De landelijke peiling waarin voor de VVD een verlies van elf zetels voorspeld wordt, ervaart Dijkstal slechts als een "lichte teleurstelling": "De peiling vertoont min of meer hetzelfde beeld als dat van de laatste weken." Dijkstal is niet van plan nu een heel andere campagne te gaan voeren: "Ik ben liberaal en dat betekent dat onze campagne niet onfatsoenlijk en niet zonder stijl zal zijn". Schokkend PvdA-leider Melkert is in tegenstelling tot Dijkstal wel van plan om het in de aanloop naar de landelijke verkiezingen over een andere boeg te gooien: "We moeten meer rekening houden met het ongeduld over maatschappelijke problemen. Het zou arrogant zijn om dat niet te doen." De zege van Fortuyn noemde Melkert schokkend: "Ik begrijp het niet. Zonder duidelijk programma zoveel steun. Er ligt een enorme verantwoordelijkheid bij Fortuyn. Hij moet nu eindelijk eens zeggen wat hij wil." Melkert wil in de campagne vooral de instandhouding en verbetering van de "sociale kant van de samenleving " tot inzet van de verkiezingen maken. Hij trekt geen persoonlijke conclusies uit de rampzalige uitslag en peiling: "Ook de start van Wim Kok als partijleider was niet eenvoudig". "Een goede uitgangspositie voor de campagne voor de verkiezingen van 15 mei". Zo typeerde CDA-leider Balkenende de uitslag van de peiling waarin zijn partij op 1 zetel winst staat. De kritiek dat het CDA maar nauwelijks profiteert van de neergang van paars wijst Balkenende van de hand. Hij wijst erop dat ten tijde van de recente leiderscrisis het CDA nog op verlies stond. Op grond van de peiling voorziet Balkenende problemen bij de kabinetsformatie omdat "werkbare meerderheden nauwelijks voorhanden zijn". Hij relativeert de winst van Fortuyn en de Leefbaren: "Het gaat hierbij vooral om proteststemmen en om het verrassingseffect dat ontstond door de vele aandacht voor Fortuyn in de media". Optimisme D66-lijsttrekker De Graaf weigert na het gevoelige verlies van zijn partij bij de pakken neer te zitten: "Wij scoren in de gemeenteraad altijd slechter dan bij de landelijke verkiezingen." En vooruitkijkend naar 15 mei: "Vier jaar geleden krabbelden wij in twee maanden tijd ook weer op". De Graaf wijst erop dat de opkomst van Fortuyn in de landelijke peiling zijn partij geen schade berokkent: "Enkele maanden geleden stonden we in de peiling op 6 zetels en nu op 8. Sinds de komst van de nieuwe partijen zijn we er dus op vooruitgegaan. VVD en PvdA lijden er wel onder". GroenLinks put bij monde van partijleider Rosenmöller moed uit het feit dat "de partij zich in vergelijking met de glorieuze winst bij de raadsverkiezingen van vier jaar geleden heeft gestabiliseerd". Rosenmöller zei dat GroenLinks ook bij verlies bij de Kamerverkiezingen de regeringsverantwoordelijkheid niet bij voorbaat uit de weg gaat. Hij erkende echter dat regeringsdeelname minder voor de hand ligt als zijn partij, zoals voorspeld in de peiling, inderdaad twee zetels moet inleveren. SP-leider Marijnissen is ingenomen met de zetel winst voor de socialisten in de peiling: "Wij zijn de enige linkse partij die vooruit gaat. D66, PvdA en GroenLinks kukelen naar beneden. Dat is een goed teken." Marijnissen denkt dat de winst op 15 mei hoger zal uitvallen, in ogenschouw nemende dat de SP maar in één op de tien gemeenten campagne heeft gevoerd. Vijanddenken Op de partijbijeenkomst van de ChristenUnie (voorheen GPV en RPF) in Amersfoort werd de peiling voor de landelijke verkiezingen met gejuich ontvangen. De partij staat op twee zetels winst, voor lijsttrekker Veling aanleiding om het glas te heffen: "Er is sprake van een nieuw elan. Tijdens mijn spreekbeurten in het land moeten er stoelen bij gesleept worden en in januari hebben we er 500 leden bij gekregen." De opkomst van Fortuyn baart Veling zorgen: "Het is gevaarlijk dat hij met vijand-denken een respectabele positie krijgt.". SGP-leider Van der Vlies gaat ervan uit dat hij de voorspelde zetel verlies op de echte peildatum van 15 mei weer terug krijgt: "In 1994 waren we die zetel ook al kwijt maar hebben hem er bij de vorige Kamerverkiezingen met een restzetel weer nipt terug verdiend." De uitslag van 1994 buiten beschouwing gelaten heeft de SGP een abonnementje op drie kamerzetels. In de peiling spant het er weer om. De staatkundig gereformeerden staan op 1,6 procent. Wordt dat 1,8 procent dan is de derde zetel weer binnen. :