Nederland kiest
nieuws
hoofdpunten nieuwsoverzicht
'Journalisten moeten schijn partijdigheid vermijden'
27-02-2002
 
Natuurlijk mogen journalisten lid zijn van een politieke partij. Dat is tenslotte een grondrecht. Maar ze krijgen dan wel de schijn tegen, en dat kunnen ze beter vermijden. Zo luidt de conclusie van een debat van de Nederlandse Vereniging van Journalisten (NVJ). Onder de debaters: Mark Kranenburg van NRC Handelsblad, die onlangs zijn lidmaatschap opzegde van een werkgroep van de aan de PvdA gelieerde Wiarda Beckman Stichting.

Jan Nagel in de bewuste uitzending van BuitenhofKranenburg is een van de journalisten die op 10 februari door de partijvoorzitter van Leefbaar Nederland werd "ontmaskerd als mol". Jan Nagel toonde in het tv-programma Buitenhof notulen van de werkgroep, die volgens hem als doel had zijn partij in een rechtse hoek te zetten en Pim Fortuyn de fout in te laten gaan.

Schijn des kwaads
Die actie heeft Kranenburg er uiteindelijk toe gebracht zich terug te trekken uit de werkgroep. "Ik was beladen met de schijn des kwaads", verklaart hij in het gezelschap van journalisten in Den Haag. "En dat straalde ook af op mijn collega's. Sinds kort ben ik chef van de Haagse redactie van het NRC en de verslaggevers kregen te horen dat ze dus onder leiding van de PvdA werkten. Dat was te nadelig."

"Jammer", reageert Volkskrant-journalist Hans Wansink vanuit de zaal, "dat Kranenburg zulke verregaande consequenties verbindt aan de uitspraken van Nagel". Wansinks naam staat ook op het velletje papier van Nagel. Bovendien is hij een van de auteurs van het interview dat Pim Fortuyn ten val bracht. Hij piekert er niet over de werkgroep van journalisten en politici te verlaten. "Je verrijkt jezelf als journalist als je in zo'n club interessante mensen uitnodigd om van gedachten te wisselen."

Schijndebat
Andere aanwezigen vinden echter dat journalisten elke schijn van partijdigheid moeten vermijden. Nu is een clubje met het stempel van de PvdA in een kwaad daglicht gesteld. Maar wat als het was gegaan om een journalistenwerkgroep met banden met de extreem-rechtse Centrum Democraten (CD), vraagt hoofdredacteur Arendo Joustra van Elsevier zich af.

Joustra vindt dat er een schijndebat wordt gevoerd. Want het gaat er volgens hem niet om of de beroepsgroep vindt of journalisten politiek actief mogen zijn. "De lezers vinden het een kwaad, en dus moet je het niet doen. De geloofwaardigheid van de journalistiek staat toch al zwaar onder druk. Er bestaat een soort natuurlijke tegenstelling tussen de overheid en burgers. Politici horen bij de kant van de overheid, en ik vind dat journalisten meer bij de andere kant moeten horen."

Grondrecht
Onder de debaters is ook Marleen Barth, Tweede Kamerlid voor de PvdA. Zij werkte voor dagblad Trouw, maar gaf die baan eraan toen ze de politiek inging. "Voor mijzelf vond ik die twee functies niet verenigbaar." In het algemeen ziet ze echter geen bezwaar. "Het passief kiesrecht is een grondrecht en dat kun je niet zomaar voor een hele beroepsgroep afschaffen."

De overstap van Barth van Trouw naar de politiek riep in 1997 veel discussie op. Lezers zouden zich met terugwerkende kracht belazerd voelen waar het ging om de objectiviteit van haar artikelen. Maar het wantrouwen sneed geen hout, stelt de politica. "Het NRC heeft destijds onderzocht of ik subjectief over de PvdA had geschreven. Maar het bleek dat ik eerder kritischer was geweest dan andere journalisten."

Verkeersongeluk
Barth schaart zich achter de uitspraak van Mark Kranenburg dat "journalisten eigenlijk alleen maar een Nederlandse katholiek kunnen zijn". Dat wil zeggen dat zij het heel ruim kunnen nemen met de regels, die in dit geval betrekking hebben op het eventuele lidmaatschap van een politieke partij.

"Er zijn geen hele strenge regels", aldus Kranenburg. "Een sportjournalist mag wat mij betreft gemeenteraadslid zijn van de ChristenUnie in de Alblasserwaard. "Maar als je als parlementair verslaggever in Den Haag bent, is het een ander verhaal. Dan gaat de vergelijking op met een journalist die zijn kind verloren heeft door een verkeersongeluk. Die schrijft minder objectief over de verkeersveiligheid."



Ga terug

 
 
NOS nieuws NOVA Den Haag Vandaag zoeken stuur een e-mail naar: nederlandkiest@rtv.nos.nl
 
Sitetips AV-archief Den Haag Analyse Columns Stemwijzer De klas Het plein Uitslagen Kiezen Partijen Nieuws NOVA NOS