Modder in plaats van inkt

Door Elco Brinkman, voormalig CDA-minister en -lijsttrekker

Helaas ben ik gedwongen mijn publieke en bestuurlijke activiteiten enkele maanden tot een minimum te beperken. Maar uiteraard blijf ik de politieke ontwikkelingen met grote belangstelling volgen. Meer dan ooit zijn de Kamerverkiezingen spannend en onvoorspelbaar. Onhelder is in hoeverre de gemeenteraadsverkiezingen als barometer voor de landelijke politiek te beschouwen zijn.

Komende tijd worden de tegenstellingen tussen partijen aangescherpt. Profilering kan goed zijn voor de duidelijkheid. Ze bevordert dat mensen een keuze maken op basis van uitgangspunten en argumenten. Tot 15 mei liggen de accenten op de tegenstellingen, meteen daarna wordt weer gekeken naar wat partijen bindt. Coalitievorming is onlosmakelijk verbonden met de Nederlandse politiek. Sterker nog, het is ingebakken in ons gehele bestuurlijk systeem en overlegmodel. Zozeer zelfs, dat we de nadelen ervan soms onvoldoende of te laat onderkennen.

Naar mijn idee heeft de opkomst van de nieuwe partijen hier voor een groot deel mee te maken. Ze benoemen de problemen en dragen eenvoudige oplossingen aan. Duidelijkheid en rechtlijnigheid scoren in de publieke opinie. Dat is echter voor 15 mei gemakkelijker dan daarna, zeker als je verantwoordelijkheid voor het bestuur van het land wilt dragen.

Het veelgeroemde poldermodel, dat altijd op zoek is naar een standpunt waarin twee of meer partijen zich kunnen vinden, ontspoort soms of eindigt in een doodlopende weg. Veel te lange besluitvormingstrajecten, stroperigheid, onduidelijke verantwoordelijkheden en vertragingen zijn dan het gevolg. Er wordt veel beleid met een grote B gemaakt. Plannen te over in de afgelopen jaren. En de mensen en de betonmolens maar wachten!

Dan is er in Den Haag ook nog een wederopstanding van "het Toezicht". Transparantie als modewoord van deze tijd. Begrijpelijk, want in grote anonieme organisaties moet de persoonlijke verantwoordelijkheid niet onder het vloerkleed raken. En regels zijn regels. Maar laten we de uitvoering van allerlei ambities toch vooral niet vergeten. Papier is te geduldig. Als ik een nieuw kabinet een motto zou mogen meegeven, zou dat DOEN, DOEN, DOEN zijn. Laten ministers net als bouwers liever met modder aan de schoenen dan met inkt aan hun vingers thuiskomen. Immers, alleen zo blijft ons land mooi groen, plezierig bewoonbaar en goed bereikbaar.

Aan de toekomst van ons land moet ook de bouwsector in nauwe samenspraak met onze opdrachtgevers werken. Dat willen we ook. Met het oog op de komende regeerperiode heeft de sector een document opgesteld dat we op 13 maart tijdens het Nationaal Bouwcongres presenteren. Op basis van een analyse van de partijprogramma's over maatschappelijke knelpunten, is gekeken op welke wijze de bouwsector kan helpen bij de oplossing ervan.

Net als programma's van politieke partijen moeten belangenbehartigende organisaties uitgaan van de maatschappelijke behoeften en problemen en vervolgens richtingen aangeven om die op te lossen. Dat vereist dat je goed luistert naar wat in de samenleving leeft. Dat moet ook de houding zijn van de politieke partijen in de aanloop naar de verkiezingen: luisteren, meedenken en in dialoog werkbare voorstellen proberen te vinden.